Τα τελευταία χρόνια, όλο και περισσότεροι άνθρωποι στην Ευρώπη ήρθαν αντιμέτωποι με ελλείψεις φαρμάκων που θεωρούνταν δεδομένα. Από ένα παιδί που χρειάζεται αντιβίωση και έναν διαβητικό ασθενή που εξαρτάται καθημερινά από την ινσουλίνη του, μέχρι ηλικιωμένους με χρόνιες παθήσεις ή οικογένειες παιδιών με σπάνια νοσήματα που περιμένουν εξειδικευμένες θεραπείες, το ζήτημα της διαθεσιμότητας των φαρμάκων αφορά πλέον σχεδόν κάθε σπίτι. Οι καθυστερήσεις στην προμήθεια, τα προβλήματα στην παγκόσμια παραγωγή αλλά και η μεγάλη εξάρτηση της Ευρώπης από εργοστάσια εκτός ΕΕ ανέδειξαν πόσο ευάλωτα μπορούν να γίνουν ακόμη και τα πιο οργανωμένα συστήματα υγείας.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέληξαν σε συμφωνία για το Critical Medicines Act, μια νέα ευρωπαϊκή πρωτοβουλία που στόχο έχει να ενισχύσει τη διαθεσιμότητα βασικών φαρμάκων και να μειώσει τον κίνδυνο σοβαρών ελλείψεων στο μέλλον.
Critical Medicines Act: Τι προβλέπει η νέα συμφωνία
Το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο αφορά σε κρίσιμα φάρμακα, τα οποία μπορεί να είναι απαραίτητα σε όλους μας, όπως είναι τα αντιβιοτικά, η ινσουλίνη, παυσίπονα, θεραπείες για χρόνιες και σοβαρές παθήσεις αλλά και ορισμένα φάρμακα για σπάνια νοσήματα.
Βασικός στόχος είναι η Ευρώπη να γίνει πιο «ανθεκτική» απέναντι σε προβλήματα εφοδιασμού και να μην εξαρτάται τόσο πολύ από παραγωγή που γίνεται εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συμφωνία προβλέπει:
- περισσότερη παραγωγή φαρμάκων μέσα στην Ευρώπη
- καλύτερο συντονισμό μεταξύ των κρατών-μελών
- ενίσχυση αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης
- συνεργασία μεταξύ χωρών για την προμήθεια φαρμάκων
- ταχύτερη ανταλλαγή πληροφοριών όταν εμφανίζονται ελλείψεις.
Γιατί θεωρείται σημαντικό βήμα
Ένα από τα πιο σημαντικά σημεία του Critical Medicines Act είναι ότι δίνει τη δυνατότητα στα κράτη-μέλη να προχωρούν σε κοινές προμήθειες φαρμάκων.
Με απλά λόγια, αρκετές χώρες θα μπορούν να συνεργάζονται και να διαπραγματεύονται μαζί για την αγορά σημαντικών θεραπειών. Αυτό μπορεί να βοηθήσει σε πολλά σημεία, που όλα μαζί «θωρακίζουν» την υγεία και την ευημερία των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πιο συγκεκριμένα, η συμφωνία αναφέρεται στη σταθερότερη προμήθεια φαρμάκων, τη μείωση ελλείψεων, τη γρηγορότερη πρόσβαση των ασθενών σε θεραπείες και την καλύτερη κάλυψη μικρότερων χωρών, όπως η Ελλάδα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει επίσης να μπορεί να αντιδρά πιο γρήγορα σε περιόδους κρίσης, ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα πανικού ή σοβαρών ελλείψεων, όπως αυτά που είδαμε τα προηγούμενα χρόνια.
Μπορεί να αλλάξουν και οι τιμές των φαρμάκων;
Η δυνατότητα κοινών προμηθειών έχει ανοίξει και μια μεγάλη συζήτηση γύρω από τις τιμές των φαρμάκων στην Ευρώπη.
Αρκετοί ειδικοί θεωρούν ότι όταν οι ευρωπαϊκές χώρες διαπραγματεύονται μαζί, αποκτούν μεγαλύτερη δύναμη απέναντι στις φαρμακευτικές εταιρείες. Αυτό θα μπορούσε στο μέλλον να βοηθήσει ώστε ορισμένα φάρμακα να γίνουν πιο προσβάσιμα ή να φτάνουν πιο γρήγορα και σε μικρότερες αγορές.
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν και επιφυλάξεις από τη φαρμακοβιομηχανία. Ορισμένες εταιρείες φοβούνται ότι αν υπάρξει πολύ μεγάλη πίεση στις τιμές, μπορεί να μειωθούν τα κίνητρα για επενδύσεις στην έρευνα και στην ανάπτυξη νέων θεραπειών στην Ευρώπη.
Για τον λόγο αυτό, η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική προσπαθεί να βρει μια ισορροπία: από τη μία να εξασφαλίσει καλύτερη πρόσβαση των ασθενών στα φάρμακα και από την άλλη να συνεχίσει να στηρίζει την καινοτομία και την ανάπτυξη νέων θεραπειών
