Γιατί η μαγειρική πρέπει να ενσωματωθεί ως δραστηριότητα στο σχολείο

Τα τελευταία χρόνια η εκπαιδευτική κοινότητα παγκοσμίως αναζητά τρόπους, για να εξελίξει τις μεθόδους διδασκαλίας και να κάνει το μάθημα πιο εμπειρικό, αλλά και ολιστικό για τους μαθητές, οι οποίοι αποδεικνύεται πως πλέον αδυνατούν να παρακολουθήσουν την στεγνή, τυπική «παράδοση» με την οποία διδάχθηκαν οι γονείς τους.

Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, ότι στις χώρες που έχουν να καμαρώνουν για τα εκπαιδευτικά τους συστήματα (π.χ. στην Φινλανδία και την Ιαπωνία), ένα από τα σπουδαία μαθήματα που παίρνουν τα παιδιά στις μικρές σχολικές τάξεις είναι η μαγειρική! Ο λόγος για μία δραστηριότητα που, μπορεί μεν να λαμβάνει χώρα στο σπίτι και κυρίως από τους ενήλικες, όμως για να ολοκληρωθεί επιστρατεύει μία σειρά από δεξιότητες που είναι πολύτιμες για την εξέλιξη των παιδιών.

Η κ. Έλλη Κωβαίου, εκπαιδευτικός και Υπεύθυνη Βιωματικής και Άτυπης Εκπαίδευσης στη Σχολή Χατζήβεη, όπου οι μαγειρικές δράσεις στο Προνηπίο και το Νηπιαγωγείο εντάσσονται συστηματικά στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα, αποπεράτωσε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα μελέτη αναφορικά με τα οφέλη της μαγειρικής στις γνώσεις και τη νοημοσύνη των μαθητών:

Η μαγειρική επιστρατεύει την πολλαπλή νοημοσύνη

Σύμφωνα με τον κορυφαίο ψυχολόγο Howard Gardner, υπάρχουν 8 διαφορετικά και ανεξάρτητα είδη νοημοσύνης με βάση τα οποία κάθε παιδί μαθαίνει με διαφορετικό τρόπο. Τα 8 είδη νοημοσύνης είναι η γλωσσική νοημοσύνη, η λογικομαθηματική νοημοσύνη, η κιναισθητική νοημοσύνη, η νατουραλιστική νοημοσύνη, η χωροταξική νοημοσύνη, η μουσική νοημοσύνη, η διαπροσωπική νοημοσύνη, η ενδοπροσωπική νοημοσύνη (Gardner, 2010). Αν υπάρχει μία δημιουργική δραστηριότητα που μπορεί να επιστρατεύσει σχεδόν όλα αυτά τα είδη, καλλιεργώντας τις δεξιότητες των παιδιών και προσεγγίζοντας ολιστικά τη μάθηση, αυτή είναι η μαγειρική.

Συγκεκριμένα, μέσω της μαγειρικής, οι μικροί μαθητές:

Προσεγγίζουν βιωματικά τις μαθηματικές έννοιες

Μαθαίνουν να απαριθμούν αντικείμενα, να κάνουν μετρήσεις, να ταξινομούν υλικά, να έρχονται σε πρώτη επαφή με τα κλάσματα (π.χ. Τα ¾ της κούπας), να προσεγγίζουν γεωμετρική μεγέθη και -γιατί όχι;- να έρχονται σε επαφή με τα χρήματα, αν ψωνίσουν τα ίδια τα υλικά.

Παρατηρούν φαινόμενα φυσικών επιστημών

Γνωρίζουν τις φυσικές καταστάσεις (π.χ. υγρό, στερεό, αέριο), αλλά και την μετατροπή από μία κατάσταση σε άλλη, καθώς και την μείξη υλικών. Σταδιακά, καταλαβαίνουν τι είναι ο όγκος, η θερμοκρασία και το βάρος, ενώ μαθαίνουν και ορισμένες χημικές διεργασίες, π.χ. πώς μετατρέπεται ο μούστος σε κρασί και το γάλα σε γιαούρτι.

Εκπαιδεύονται σε θέματα υγιεινής και υγείας

Συμμετέχοντας στη διαδικασία της μαγειρικής, τα παιδιά μαθαίνουν βασικούς κανόνες υγιεινής στον χειρισμό των τροφίμων (π.χ. πλένουμε χέρια, καθαρίζουμε επιφάνειες, πλένουμε φρούτα και λαχανικά). Μαθαίνουν, όμως, και τη σημασία των φρέσκων τροφίμων, των βιταμινών, πώς πρέπει να συνδυάζονται οι τροφές και -πάνω απ’όλα- την καλή συνήθεια να τρώμε φρέσκο φαγητό και όχι προμαγειρεμένο.

Αποκτούν περιβαλλοντική συνείδηση

Εντρυφώντας τα παιδιά στη μαγειρική, μαθαίνουν ταυτόχρονα πότε είναι τα φρούτα και τα λαχανικά στην εποχή τους, από πού πρέπει να τα αγοράζουμε, τι ανακυκλώνεται και τι όχι, πότε να προτιμάμε βιολογικά κ.λ.π.

Εξασκούνται και στη Γλώσσα

Τα παιδιά καλούνται να διαβάσουν και να αντιγράψουν υλικά και οδηγίες, αντιλαμβάνονται την δομή της διαδικασίας και εμπλουτίζουν το λεξιλόγιό τους.

Καλλιεργούν κινητικές, νοητικές και κοινωνικές δεξιότητες, αφού ενώ μαγειρεύουν πρέπει να συντονίσουν κινήσεις, να κρίνουν και να βρουν λύσεις σε πιθανά θέματα που μπορεί να προκύψουν, αλλά και να συνεργαστούν με τους συμμαθητές τους.

Το «κερασάκι στην τούρτα»; Πρόκειται για μία αφάνταστα διασκεδαστική δραστηριότητα για τα παιδιά, με έναν ευγενή τελικό σκοπό: Να απολαύσουμε όλοι μαζί ένα φρέσκο και υγιεινό γεύμα φτιαγμένο από τα χεράκια μας!

Όπως χαρακτηριστικά καταλήγει η κ. Κωβαίου στη μελέτη της, «Η μαγειρική στη προσχολική εκπαίδευση, πέρα από τα εκπαιδευτικά οφέλη, φαίνεται και στην πράξη ότι είναι μια δραστηριότητα που κάνει τα παιδιά ευτυχισμένα κι η αλήθεια είναι ότι ένα ευτυχισμένο παιδί είναι συναισθηματικά έτοιμο να μάθει τα πάντα!»