Πώς μπορώ να έχω μία καλύτερη σχέση με το έφηβο παιδί μου;

Όταν ήμασταν νέοι γονείς και ξεφυσούσαμε για τις δυσκολίες και τις αγωνίες που είχε το μεγάλωμα των παιδιών σ’ αυτή την ηλικία, ακούγαμε τους μεγαλύτερους να λένε (ίσως λίγο περιπαικτικά) “μικρά καράβια-μικρές φουρτούνες, μεγάλα καράβια-μεγάλες φουρτούνες”, υπονοώντας ότι τα δύσκολα έρχονται… Δεν τους πολυπιστεύαμε, ούτε τους πολυκαταλαβαίναμε.

Τα ξενύχτια, οι πρώτες ιώσεις, πυρετοί, βήχες, ωτίτιδες, όλα αυτά, φαίνονταν ανυπέρβλητα. Μεγαλώνοντας ωστόσο τα παιδιά, αρχίσαμε να τα εμπιστευόμαστε όλο και περισσότερο – μαζί και τους εαυτούς μας: μαθαίναμε… Κι έτσι μεγαλώνοντας και μαθαίνοντας, φτάσαμε ως την εφηβεία: στις μεγάλες φουρτούνες των μεγάλων καραβιών.

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος – Οικογενειακός Σύμβουλος 

Αναρωτιέμαι συχνά, πώς μπροστά σε αυτή την πρόκληση των ανοιχτών θαλασσών, πώς μπορώ να αποφύγω τις κακοτοπιές, πώς μπορώ να έχω μια καλύτερη σχέση με τον έφηβο γιο ή την έφηβη κόρη μου;

Η σχέση μας με κάθε παιδί -πόσο δε μάλλον με έναν έφηβο- πρέπει να διακρίνεται από ειλικρίνεια και εμπιστοσύνη, ενώ την ίδια στιγμή χρειάζεται να αναγνωρίζουμε τα σαφή όρια και όρους στη λειτουργία της. Τέλος, πρέπει να υπάρχουν ξεκάθαροι και διακριτοί ρόλοι ανάμεσα στους γονείς και τα παιδιά.

Πάνω σε αυτές τις βασικές αρχές θα μπορούσαμε να σημειώσουμε 6 σημεία για μια καλύτερη σχέση:

1. Είμαστε και παραμένουμε οι γονείς τους. Όχι οι φίλοι τους.

Μπορούμε φυσικά να έχουμε μία φιλική σχέση μαζί τους, εννοείται, γιατί όχι, αλλά… δεν μπορούμε να γίνουμε κολλητοί. Τα παιδιά έχουν φίλους, καλό θα ήταν να έχουμε κι εμείς τους δικούς μας.

2. Τα παιδιά στην εφηβεία έχουν συνήθως πολύ περισσότερες δυνατότητες απ’ όσες εμείς πιστεύουμε γι’ αυτά.

Πρέπει να τα εμπιστευτούμε. Πρέπει να τα αφήσουμε ελεύθερα να δράσουν κατά βούληση χωρίς περιορισμούς και ηθικούς φραγμούς.

3. Πολλοί έφηβοι υπερτιμούν τις δυνατότητές τους. Νομίζουν ότι μπορούν να κάνουν τα πάντα βάζοντας τη ζωή τους σε κίνδυνο.

Σε αυτές τις ακραίες περιπτώσεις πρέπει να είμαστε αυστηροί με τα όρια και να μην τους αφήνουμε να κάνουν ό,τι θέλουν στο όνομα μιας άκριτης ελευθεροσύνης.

4. Αν θέλουμε οι έφηβοι να μας εμπιστεύονται και να μοιράζονται μαζί μας τις ανησυχίες τους, πρέπει πρώτοι εμείς να δείξουμε το δρόμο, καλλιεργώντας αυτή τη νοοτροπία.

Πρώτοι εμείς να τους μιλήσουμε, να τους εκφράσουμε τις σκέψεις, τους προβληματισμούς και πάνω απ’ όλα τα δικά μας συναισθήματα.

5. Να υπάρχουν συμφωνημένα όρια για κάποιες συνήθειες ή ασχολίες:

τηλεόραση, υπολογιστής, έξοδοι και βόλτες, έξοδα και κατανάλωση. Διαπραγματευτείτε, συμφωνήστε και… τηρήστε το.

6. Και ένα μικρό tipακι: Καθιερώστε το “χαρτζιλίκι”, συνδυάζει όρια, εμπιστοσύνη και διαπραγμάτευση.

Ένα χρηματικό ποσό που θα δίνετε σταθερά και σε εβδομαδιαία βάση. Το ποσό αυτό ο έφηβος θα είναι ελεύθερος να το ξοδέψει όπως θέλει, αλλά θα γνωρίζει ότι κάθε εβδομάδα θα έχει μόνο αυτό. Έτσι, θα μάθει να αναλαμβάνει την ευθύνη του σχετικά με το πότε, το πού, το πόσο και το γιατί χαλάει κάθε φορά τα χρήματά του.

Στις σχέσεις με τα παιδιά μας, στη ζωή μας την ίδια, φυσικά και δεν μπορούμε να εξασφαλίσουμε θάλασσες χωρίς φουρτούνες… Όμως μπορούμε, σιγά-σιγά, να χαρτογραφήσουμε τα πιο ασφαλή νερά και να χαράξουμε αναλόγως τη ρότα μας.