Τι φταίει και η δημιουργικότητα των παιδιών μπλοκάρεται όταν πάνε σχολείο;

Ίδιον της παιδικής ηλικίας, λένε, είναι η δημιουργικότητα. Ξέρατε, όμως, ότι αυτό το χαρακτηριστικό μειώνεται όσο μεγαλώνουμε και, μάλιστα, με τα χρόνια χάνεται;

Ερευνητές από την NASA ζήτησαν από τον George Land, επιστήμονα συστημάτων και συγγραφέα, ο οποίος το 1965 διεξήγαγε έρευνα για τη δημιουργικότητα, να φτιάξει ένα τεστ το οποίο θα εξετάζει τα επίπεδα δημιουργικότητας των μηχανικών και των επιστημόνων της NASA.  Το test ήταν πολύ επιτυχημένο, αλλά άφηνε ορισμένες απορίες άλυτες, όπως το αν η δημιουργικότητα έρχεται με την εμπειρία ή γεννιόμαστε με αυτήν. Έτσι ο George Land και οι συνεργάτες τους αποφάσισαν να δοκιμάσουν το ίδιο τεστ σε παιδιά.

Στην έρευνα συμμετείχαν 1,600 παιδιά ηλικίας 4 και 5 ετών. Το τεστ εξέταζε την ικανότητα του ανθρώπινου εγκεφάλου να βρίσκει νέες και καινοτόμες λύσεις σε προβλήματα. Τα αποτελέσματα ήταν σοκαριστικά.

ΤΟ ΠΟΣΟΣΤΟ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΟΥ ΣΥΜΜΕΤΕΙΧΑΝ, ΑΓΓΙΞΕ ΤΟ 98%!

Το πράγμα, όμως, δεν τελείωσε εκεί. Οι επιστήμονες εντυπωσιάστηκαν τόσο που αποφάσισαν να επαναλάβουν την έρευνα 5 χρόνια μετά, όταν τα παιδιά ήταν 10 ετών.

Το αποτέλεσμα ήταν λιγότερο αισιόδοξο από την πρώτη φορά. Μόνο το 30% των παιδιών «μπήκαν» στην κατηγορία της διάνοιας στη δημιουργικότητα.

Και όταν τα παιδιά εξετάστηκαν 15 χρόνια μετά το ποσοστό αυτό είχε πέσει στο 12%. Και όσον αφορά το ποσοστό ενηλίκων, αυτό έφτανε μόλις το 2%!

Τα αποτελέσματα αυτά έχουν επαληθευτεί πολλές φορές έπειτα από αυτή την έρευνα, ενώ μεγαλύτεροι υπαίτιοι για τη μείωση της δημιουργικότητας, φαίνεται να είναι το σχολείο και το εκπαιδευτικό σύστημα.

«Ο λόγος γι’ αυτό δεν είναι δύσκολο να αναλυθεί: το σχολείο είναι ένα μέρος που εξυπηρετεί συγκεκριμένες ανάγκες, οι οποίες πολλές φορές δεν αντανακλούν αυτές των καθημερινών ανθρώπων», υποστηρίζουν οι ερευνητές.

Πώς μπορούμε να κερδίσουμε πίσω τη δημιουργικότητά μας;

Η φαντασία μας χωρίζεται σε δύο τύπους: Την αποκλίνουσα – είναι αυτή που χρησιμοποιούμε για τη δημιουργία νέων δυνατοτήτων και την συγκλίνουσα – είναι αυτή που χρησιμοποιούμε όταν ασκούμε κριτική, παίρνουμε μια απόφαση ή αξιολογούμε κάτι.

Οι αποκλίνουσες σκέψεις, λοιπόν, λειτουργούν ως ένας «επιταχυντής» του εγκεφάλου μας και οι συγκλίνουσες ως μία «γόμα» που σβήνει τις καλύτερες προσπάθειές μας.

«Ανακαλύψαμε, ότι αυτό που συμβαίνει στα παιδιά στο σχολείο, είναι ότι τους διδάσκουμε να χρησιμοποιούν και τους δύο τύπους σκέψης ταυτόχρονα», τονίζουν οι επιστήμονες.

Αναλυτικότερα, όταν κάποιος μας ζητά να σκεφτούμε νέες ιδέες, σύμφωνα με αυτό που μας προτείνουν να κάνουμε στο σχολείο, πρέπει να κοιτάξουμε και να παρατηρήσουμε. «Αυτό είναι κάτι που δεν λειτουργεί. Το δοκιμάσαμε και δεν πιάνει», εξηγούν οι ερευνητές.

«Αυτό πρέπει να σταματήσουμε να κάνουμε. Όταν εξετάζαμε τους εγκεφάλους ανακαλύψαμε, ότι οι νευρώνες μάχονται ο ένας τον άλλο και στην πραγματικότητα μειώνουν τη δύναμη του εγκεφάλου, επειδή το μόνο που κάνουμε είναι να κρίνουμε. Αν σκεφτόμαστε κάτω από φόβο και άγχος, χρησιμοποιούμε μικρότερο μέρος του εγκεφάλου μας, αλλά όταν σκεφτόμαστε δημιουργικά ο εγκέφαλός μας φωτίζεται», καταλήγουν.

Για να καταφέρουμε να κερδίσουμε πίσω την δημιουργικότητά μας, πρέπει να βρούμε και πάλι αυτό το 5χρονο παιδί που κρύβουμε μέσα μας. Η ικανότητα αυτή που έχει ένα 5χρονο δεν σβήνει ποτέ.

«Είναι κάτι που εξασκούμε καθημερινά, όταν ονειρευόμαστε», λένε οι ερευνητές.

Εκείνο που έχετε να κάνετε, λοιπόν, σύμφωνα και με την επιστήμη είναι να μην πάψετε ποτέ να είστε παιδιά. Πάρτε ακόμα και το πιο απλό πράγμα και σκεφτείτε ιδέες για αυτό, για το πώς θα το βελτιώσετε και εξασκήστε έτσι τη δημιουργικότητά σας.