Κορυφαίοι γιατροί και ειδικοί στη Βρετανία προχώρησαν σε μια ιδιαίτερα ηχηρή προειδοποίηση, κηρύσσοντας «κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία» εξαιτίας του ολοένα αυξανόμενου χρόνου που περνούν παιδιά και έφηβοι μπροστά στις οθόνες των κινητών τηλεφώνων. Όπως επισημαίνουν, η υπερβολική χρήση συσκευών αλλά και η έκθεση σε επιβλαβές διαδικτυακό περιεχόμενο φαίνεται να έχει σοβαρές συνέπειες τόσο στη σωματική όσο και στην ψυχική υγεία των ανηλίκων.
Γιατροί στη Βρετανία: Τα κινητά απειλούν σοβαρά την υγεία παιδιών και εφήβων
Η Ακαδημία των Ιατρικών Βασιλικών Κολλεγίων, η οποία εκπροσωπεί 23 κορυφαία ιατρικά κολλέγια και σχολές, απέστειλε επιστολή προς τους υπουργούς Υγείας και Παιδείας, περιγράφοντας το εύρος των προβλημάτων που καταγράφονται καθημερινά σε κλινικές και στα τμήματα επειγόντων του NHS.
Είχε προηγηθεί συνάντηση τον Οκτώβριο, την οποία οι συμμετέχοντες χαρακτήρισαν «ιδιαίτερα βαριά». Περισσότεροι από 20 ανώτεροι γιατροί –γενικοί ιατροί, γιατροί επειγόντων, ψυχίατροι και παιδίατροι– μοιράστηκαν προσωπικές εμπειρίες από περιστατικά που, όπως ανέφεραν, ήταν τόσο σοκαριστικά ώστε προκάλεσαν έντονη συναισθηματική φόρτιση.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε σε ένα τραγικό περιστατικό, όταν έφηβη κοπέλα μεταφέρθηκε στα επείγοντα με σοβαρή αιμορραγία μετά από επικίνδυνες πρακτικές κατά τη διάρκεια ερωτικής επαφής, τις οποίες το ζευγάρι είχε δει στο διαδίκτυο. Παρά τις προσπάθειες των γιατρών, το κορίτσι υπέκυψε στα τραύματά του.
Η επιστολή της Ακαδημίας εστάλη σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία η βρετανική κυβέρνηση επεξεργάζεται σχέδια για τον περιορισμό της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 16 ετών.
Επικίνδυνες πρακτικές και κανονικοποίηση της βίας
Η δρ Ζάρα Χάιντερ, πρόεδρος του Κολλεγίου Σεξουαλικής και Αναπαραγωγικής Υγείας, δήλωσε ότι οι επαγγελματίες υγείας ανησυχούν ολοένα και περισσότερο για τις μαρτυρίες που φτάνουν καθημερινά από νοσοκομεία και κλινικές. Όπως ανέφερε σε συνέντευξή της στους The Times, πολλές νεαρές γυναίκες πιέζονται να συμμετάσχουν σε επικίνδυνες σεξουαλικές πρακτικές επειδή αυτές προβάλλονται ως «φυσιολογικές» σε ιστότοπους διαδικτυακής πορνογραφίας.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εξάπλωση του λεγόμενου εικονικού στραγγαλισμού, ο οποίος παρουσιάζεται ως τρόπος ενίσχυσης της αίσθησης, παρότι μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή εγκεφαλική βλάβη ή ακόμη και θάνατο μέσα σε ελάχιστα δευτερόλεπτα. Παρ’ όλα αυτά, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι παρατηρείται μια επικίνδυνη κανονικοποίηση αυτής της συμπεριφοράς.
«Παιδιά φυλακισμένα σε ψηφιακή φούσκα»
Η πρόεδρος της Ακαδημίας, δρ Ζανέτ Ντίκσον, τόνισε ότι οι ειδικοί βλέπουν πλέον ξεκάθαρα τα πρώτα σημάδια μιας κρίσης δημόσιας υγείας. Όπως ανέφερε, παιδιά και ενήλικες μοιάζουν «κολλημένοι» στις οθόνες τους, με πολλά παιδιά να ζουν ουσιαστικά μέσα σε μια ψηφιακή φούσκα.
Η ίδια σημείωσε ότι κατά τη διάρκεια της πανδημίας ενθαρρύνθηκε η διαδικτυακή δραστηριότητα για λόγους επικοινωνίας και εκπαίδευσης, χωρίς όμως να υπάρξει επιστροφή στην ισορροπία. «Δεν είπαμε ποτέ: άφησε το tablet και βγες να παίξεις», ανέφερε χαρακτηριστικά, εκφράζοντας τον φόβο για ένα μέλλον όπου οι άνθρωποι δεν θα είναι απλώς αντικοινωνικοί, αλλά «α-κοινωνικοί», ανίκανοι να δημιουργήσουν πραγματικές σχέσεις.
Δεν χρειάζονται άλλες μελέτες
Σύμφωνα με τη δρ Ντίκσον, οι εικόνες που περιέγραψαν οι γιατροί στη συνάντηση ήταν τόσο συγκλονιστικές που λειτούργησαν ως καμπανάκι κινδύνου. Όπως υπογράμμισε, δεν απαιτούνται νέες ακαδημαϊκές έρευνες για να επιβεβαιωθεί ένα φαινόμενο που είναι πλέον ορατό στην καθημερινότητα. Αν και δεν πρόκειται απαραίτητα για εθισμό με την κλασική έννοια, πρόκειται –όπως είπε– για ένα ταχέως αναπτυσσόμενο κοινωνικό πρόβλημα με ανησυχητικές μακροπρόθεσμες συνέπειες.
Βίαιες εικόνες, όραση και μνήμη
Ανάμεσα στους συμμετέχοντες ήταν και ψυχίατρος της αστυνομίας που εργάζεται σε πρόγραμμα αντιτρομοκρατίας του Υπουργείου Εσωτερικών, ο οποίος αποκάλυψε ότι περίπου οι μισοί έφηβοι 13 και 14 ετών έχουν δει στο κινητό τους βίντεο αποκεφαλισμών.
Παράλληλα, ο οπτομέτρης Ντάνιελ Χάρντιμαν προειδοποίησε για την αυξανόμενη εμφάνιση μυωπίας σε ολοένα μικρότερες ηλικίες, εκτιμώντας ότι έως το 2050 σχεδόν το 40% των παιδιών θα χρειάζεται γυαλιά όρασης. Τέλος, ο ψυχίατρος Μάθιου Σάντλιερ έκανε λόγο για «ατροφία της χωροταξικής μνήμης», καθώς η συνεχής εξάρτηση από εφαρμογές πλοήγησης φαίνεται να μειώνει την ικανότητα προσανατολισμού χωρίς ψηφιακή βοήθεια.
