Σήμερα, Δευτέρα 5 Ιανουαρίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο της Ορθόδοξης Εκκλησίας, τιμάται η μνήμη των Αγίων Θεόπεμπτου και Θεωνά, καθώς και της Οσίας Συγκλητικής.
Γιορτάζουν τα παρακάτω ονόματα:
Θεώνη, Θεωνάς, Θεόπεμπτος, Θεόπεμπτη, Συγκλητική.
Η ανατολή του ήλιου σημειώνεται στις 07:41, ενώ η δύση στις 17:19.
Η Σελήνη βρίσκεται στην 17η ημέρα της.
Άγιοι Θεόπεμπτος και Θεωνάς
Ο Άγιος Θεόπεμπτος μας διδάσκει πως πρέπει να είμαστε πρωτοπόροι, αν θέλουμε να κερδίσουμε την αιώνια δόξα και όχι αυτή την προσωρινή του κόσμου. Ο Άγιος ήταν επίσκοπος στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού (284 – 305 μ.Χ.), που στις 23 Ιανουαρίου 303 υπέγραψε διάταγμα ανελέητου διωγμού κατά των χριστιανών. Τότε, ο πρώτος που ομολόγησε Χριστόν Εσταυρωμένον και ήλεγξε τον Διοκλητιανό για την πλάνη του, ήταν ο επίσκοπος Θεόπεμπτος. Βέβαια, αμέσως μετά ήξερε τι τον περίμενε. Και πράγματι, υποβάλλεται σε μια σειρά σκληρών βασανιστηρίων, που συγχρόνως συνοδεύονται από θαύματα.
Πρώτα τον βάζουν σε φούρνο αναμμένο για να καεί, αλλά θαυματουργικά βγαίνει ζωντανός και αβλαβής. Έπειτα, του βγάζουν το ένα μάτι και, αμέσως μετά, του επιβάλλουν να πιει θανατηφόρα δηλητήρια. Επειδή όμως φυλάχτηκε από τη Χάρη του Θεού αβλαβής, τον αποκεφαλίζουν. Αλλά η ανδρεία, η ασάλευτη πίστη, η έξοχη καρτερία και η ηθική λάμψη που φώτιζαν τη φυσιογνωμία του μάρτυρα Θεοπέμπτου, μίλησαν πειστικά και νικηφόρα στην καρδιά του ειδωλολάτρη μάγου Θεωνά, που παρασκεύαζε τα φάρμακα. Και ενώ ακόμα η λουσμένη στα αίματα κεφαλή του μάρτυρα ήταν κατά γης, ομολόγησε κι αυτός το Χριστό. Μανιασμένοι τότε οι ειδωλολάτρες από την απρόσμενη αυτή ομολογία, τον θάβουν ζωντανό στο χώμα. Έτσι ο Θεωνάς βρήκε ένδοξο θάνατο και η ψυχή του μαζί μ’ αυτήν του Αγίου Θεοπέμπτου, ανέβηκαν στον αθλοθέτη και στεφανοδότη Θεό.
Γιατί η 5η Ιανουαρίου είναι μεγάλη νηστεία
Η Παραμονή των Θεοφανείων είναι ημέρα αυστηρής νηστείας, κατά την οποία νηστεύουμε ακόμη και από λάδι, ενώ δεν καταναλώνονται ούτε θαλασσινά χωρίς αίμα.
Η νηστεία αυτή έχει τις ρίζες της στο αρχαίο εκκλησιαστικό έθος, σύμφωνα με το οποίο πριν από μεγάλες δεσποτικές εορτές προηγείται μία ημέρα καθολικής νηστείας της Εκκλησίας. Αρχικά συνδεόταν με την προετοιμασία των κατηχουμένων για το Βάπτισμα, αλλά κυρίως λειτουργεί ως τρόπος πνευματικής προπαρασκευής, με εγκράτεια, προσευχή και εσωτερική εγρήγορση.
Σημειώνεται ότι η νηστεία δεν σχετίζεται με την πόση του αγιασμού, καθώς ο αγιασμός τελείται και την παραμονή, ακόμη και σε περιπτώσεις που η ημέρα δεν είναι νηστίσιμη, όπως όταν συμπίπτει με Σάββατο ή Κυριακή.
Η 5η Ιανουαρίου μάς καλεί να σταθούμε με σιωπή και προσευχή στο κατώφλι των Θεοφανείων, της μεγάλης εορτής της φανέρωσης της Αγίας Τριάδας.
