Σημαντικές παρεμβάσεις στον τρόπο υπολογισμού και πληρωμής του επιδόματος μητρότητας προωθεί το υπουργείο Εργασίας, με στόχο την απλοποίηση ενός συστήματος που σήμερα χαρακτηρίζεται από μεγάλες διαφοροποιήσεις. Η νέα ρύθμιση προβλέπει ενιαίους κανόνες για όλες τις ασφαλισμένες, καταργώντας τις διαφορές που υφίστανται μεταξύ μισθωτών και μη μισθωτών.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Dnews, η σχετική διάταξη αναμένεται να ενταχθεί στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας για τα επαγγελματικά ταμεία, το οποίο προγραμματίζεται να κατατεθεί στη Βουλή μετά το Πάσχα.
Βασικός στόχος του νέου πλαισίου είναι η ενίσχυση της ισονομίας. Το μοντέλο που εφαρμόζονταν στο πρώην ΙΚΑ θα αποτελέσει τη βάση για όλες τις μισθωτές του ιδιωτικού τομέα. Στην πράξη, το κόστος του επιδόματος θα κατανέμεται διαφορετικά μεταξύ των φορέων.
Ειδικότερα, τον πρώτο μήνα το 50% του μισθού θα καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ και το υπόλοιπο 50% από τον εργοδότη. Για τους επόμενους τρεις μήνες, το ποσό θα μοιράζεται ισόποσα μεταξύ ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ. Για εργαζόμενες σε τράπεζες, ΔΕΚΟ και μέσα ενημέρωσης το τελικό ποσό που θα λαμβάνουν δεν αλλάζει, όμως διαφοροποιείται η πηγή χρηματοδότησης ώστε να εναρμονιστεί με το νέο σύστημα.
Τι ισχύει σήμερα
Το ισχύον καθεστώς διαφέρει σημαντικά ανάλογα με το ασφαλιστικό ταμείο στο οποίο υπαγόταν η εργαζόμενη πριν την ένταξη στον ΕΦΚΑ.
Στο πρώην ΙΚΑ, το 50% του μισθού καταβάλλεται από τον ΕΦΚΑ, το 40% από τη ΔΥΠΑ και το υπόλοιπο 10% από τον εργοδότη.
Στις τράπεζες (πρώην ΤΑΥΤΕΚΩ) το σύνολο του μισθού καλύπτεται από τον ΕΦΚΑ.
Στις ΔΕΚΟ (πρώην ΤΑΥΤΕΚΩ) το κόστος καλύπτεται εξ ολοκλήρου από τον εργοδότη.
Στον κλάδο των ΜΜΕ (ΕΤΑΠ-ΜΜΕ) ο ΕΦΚΑ καταβάλλει το 100% του μισθού για τέσσερις μήνες.
Στις μη μισθωτές οι παροχές είναι ιδιαίτερα χαμηλές: οι ελεύθερες επαγγελματίες λαμβάνουν 150 ευρώ τον μήνα, οι επιστήμονες –όπως γιατροί, δικηγόροι και μηχανικοί– 200 ευρώ, ενώ οι αγρότισσες παίρνουν εφάπαξ βοήθημα 486 ευρώ.
Στο Δημόσιο ισχύει πεντάμηνη άδεια μητρότητας με πλήρη καταβολή αποδοχών από το κράτος ή τους δήμους.
Τι προβλέπει η νέα ρύθμιση
Η μεταρρύθμιση που προωθείται επιδιώκει να εξισώσει το σύστημα παροχών.
Στον ιδιωτικό τομέα θα εφαρμοστεί ένα ενιαίο μοντέλο για όλες τις μισθωτές, συμπεριλαμβανομένων όσων εργάζονται σε τράπεζες, ΔΕΚΟ και μέσα ενημέρωσης.
Τον πρώτο μήνα η μητέρα θα λαμβάνει το 50% του μισθού από τον ΕΦΚΑ και το 50% από τον εργοδότη.
Για τους επόμενους τρεις μήνες το κόστος θα μοιράζεται ισόποσα μεταξύ ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ.
Για τις εργαζόμενες σε τράπεζες και ΔΕΚΟ το ποσό που θα λαμβάνουν δεν αλλάζει, αλλά διαφοροποιείται μόνο ο τρόπος χρηματοδότησης.
Αλλαγές για τις μη μισθωτές
Με τη νέα ρύθμιση καταργούνται τα χαμηλά σταθερά επιδόματα που ισχύουν σήμερα. Το ποσό θα συνδέεται πλέον με τον ασφαλιστέο μισθό της κατηγορίας εισφορών που έχει επιλέξει η ασφαλισμένη.
Ο ΕΦΚΑ θα καταβάλλει το 50% του ασφαλιστέου μισθού για τέσσερις μήνες, ενώ η ΔΥΠΑ θα καλύπτει το υπόλοιπο 50% για τρεις μήνες. Η αλλαγή αυτή εκτιμάται ότι μπορεί να αυξήσει ακόμη και τετραπλάσια τα ποσά που λάμβαναν μέχρι σήμερα αυτοαπασχολούμενες και αγρότισσες.
Καμία αλλαγή στο Δημόσιο
Για τις εργαζόμενες στο Δημόσιο, στους ΟΤΑ και στα πρώην ταμεία ΟΠΑΔ και ΤΥΔΚΥ δεν προβλέπεται μεταβολή. Η πεντάμηνη άδεια μητρότητας θα συνεχίσει να καλύπτεται εξ ολοκλήρου από τον εργοδότη, δηλαδή το κράτος.
Γιατί προχωρά τώρα η ρύθμιση
Οι αλλαγές στα επιδόματα μητρότητας έρχονται καθώς η κυβέρνηση αποφάσισε να μην προχωρήσει ακόμη στη θέσπιση Ενιαίου Κανονισμού Παροχών, ο οποίος θα ρύθμιζε συνολικά τις παροχές ασθένειας, μητρότητας, εργατικών ατυχημάτων, αναπηρίας, αλλά και τα έξοδα κηδείας.
Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Εργασίας, η σύνταξη ενός ενιαίου κανονισμού είναι ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς οι εισφορές διαφέρουν σημαντικά μεταξύ μισθωτών, ελεύθερων επαγγελματιών, αυτοαπασχολούμενων και αγροτών. Έτσι, προς το παρόν παραμένουν σε ισχύ οι 88 διαφορετικοί κλάδοι παροχών.
Η αρμόδια επιτροπή που είχε συγκροτηθεί για το θέμα έχει ήδη καταθέσει το πόρισμά της εδώ και περίπου έναν χρόνο, προτείνοντας ως βάση του νέου κανονισμού τις παροχές του πρώην ΙΚΑ, πάνω στις οποίες θα μπορούσαν να γίνουν προσαρμογές για τους υπόλοιπους φορείς.
