Με την ανακοίνωση των Βάσεων 2025, αποκαλύφθηκε για άλλη μια χρονιά ένα ανησυχητικό φαινόμενο: χιλιάδες κενές θέσεις ακόμη και σε ΑΕΙ υψηλής ζήτησης, με ισχυρή σύνδεση με την αγορά εργασίας. Σχολές που στο παρελθόν αποτελούσαν «σίγουρη» επιλογή για πολλούς υποψηφίους, έμειναν φέτος αδιάθετες, προκαλώντας εύλογο προβληματισμό.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Παιδείας, από τις 62.618 θέσεις που διατέθηκαν για τους υποψηφίους των ΓΕΛ, έμειναν κενές οι 10.636 – ποσοστό 16,9%.
Οι 5 σχολές με τις περισσότερες κενές θέσεις
Σε κάποιες περιπτώσεις, η απορρόφηση υποψηφίων ήταν εντυπωσιακά χαμηλή, ακόμη και για σχολές με θετική επαγγελματική προοπτική ή που βρίσκονται σε μεγάλα αστικά κέντρα:
- Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού, ΠΑΔΑ (Αιγάλεω): 282 κενές θέσεις
- Μαθηματικό ΕΚΠΑ (Αθήνα): 103 κενές θέσεις
- Σχολή Μηχανικών της ΑΕΝ: 361 κενές θέσεις
- Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής, Παν. Ιωαννίνων: 148 κενές θέσεις (μόλις 63 καλύφθηκαν από τις 211)
- Ηλεκτρολόγων & Ηλεκτρονικών Μηχανικών, ΠΑΔΑ (Αιγάλεω): 91 κενές θέσεις
Συνολικά, οι πέντε αυτές σχολές συγκεντρώνουν 985 ακάλυπτες θέσεις.
Γιατί συμβαίνει αυτό;
Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Ολυμπία Χαϊδεμενάκη, Σύμβουλος Σταδιοδρομίας και Επιστημονική Συνεργάτιδα του ΕΚΠΑ, «το φαινόμενο δεν περιορίζεται σε απομακρυσμένα ή “χαμηλής ζήτησης” τμήματα – πλέον αφορά και τμήματα σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ρέθυμνο, με αντικείμενα που θεωρούνταν ελκυστικά».
Σύμφωνα με την ίδια, τα αίτια είναι πολλαπλά:
- Οι νέοι δεν επιλέγουν απλώς για να “μπουν κάπου”. Αν δεν τους εμπνέει το αντικείμενο ή το πρόγραμμα σπουδών φαίνεται ξεπερασμένο, απλώς δεν το δηλώνουν.
- Ακόμα και σε κλάδους με υποτιθέμενη επαγγελματική απορρόφηση, όπως ο τουρισμός ή η πληροφορική, παρατηρείται απογοήτευση και κόπωση.
- Ο αριθμός των εισακτέων συχνά δεν ανταποκρίνεται στη ζήτηση – είτε επειδή οι υποψήφιοι δεν ενδιαφέρονται, είτε επειδή η αξία του τμήματος δεν έχει επικοινωνηθεί σωστά.
Ο ρόλος της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής
Ένας ακόμη καθοριστικός παράγοντας είναι η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ). Αν και θεσπίστηκε για να διασφαλίσει την ακαδημαϊκή ποιότητα, λειτουργεί σε πολλές περιπτώσεις ως “κόφτης” που αποκλείει υποψηφίους χωρίς να λαμβάνει υπόψη τις δυνατότητες και την ποιότητα του ίδιου του τμήματος.
Η έκπληξη του Μαθηματικού
Ξεχωριστή εντύπωση προκαλεί η πτώση του ενδιαφέροντος για το Μαθηματικό Αθήνας, μια σχολή που παραδοσιακά συγκέντρωνε υψηλό αριθμό υποψηφίων, απαιτούσε υψηλά μόρια και θεωρούνταν από τις πιο απαιτητικές. Η φετινή εικόνα – με πάνω από 100 κενές θέσεις – είναι ενδεικτική της γενικότερης αλλαγής στάσης των μαθητών απέναντι στις παραδοσιακές «ισχυρές» σχολές.
Τι μας δείχνει τελικά το φαινόμενο των κενών θέσεων
Η γενιά των νέων υποψηφίων είναι πιο επιλεκτική, πιο ενημερωμένη και λιγότερο συμβιβαστική. Το «μπαίνω κάπου, κι ό,τι γίνει» δεν είναι πια ο κανόνας. Αν ένα τμήμα δεν εμπνέει, δεν πείθει, δεν οδηγεί σε ένα μέλλον με προοπτική, δεν θα επιλεγεί.
Και αυτό, πέρα από ανησυχία, ίσως είναι και ευκαιρία για ουσιαστική επαναξιολόγηση του ακαδημαϊκού χάρτη της χώρας.
