Σε ισχύ τέθηκε από την 1η Σεπτεμβρίου 2026 στην Αυστρία η νέα απαγόρευση που αφορά τη χρήση ισλαμικού καλύμματος κεφαλής από μαθήτριες κάτω των 14 ετών στα σχολεία. Η ρύθμιση εφαρμόζεται τόσο στα δημόσια όσο και στα ιδιωτικά σχολεία.
Συγκεκριμένα, απαγορεύεται στις μαθήτριες κάτω των 14 ετών να φορούν στο σχολείο κάλυμμα κεφαλής που «καλύπτει το κεφάλι σύμφωνα με ισλαμικές παραδόσεις». Η απαγόρευση αφορά το σχολικό κτίριο και τον σχολικό χώρο, ενώ υπάρχουν εξαιρέσεις για δραστηριότητες και εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται εκτός σχολείου, καθώς και για την κατ’ οίκον εκπαίδευση.
Τι προβλέπει ο νέος νόμος
Η εφαρμογή του μέτρου ξεκινά από τους εκπαιδευτικούς. Εφόσον μια μαθήτρια εμφανιστεί στο σχολείο με το συγκεκριμένο κάλυμμα κεφαλής, οι εκπαιδευτικοί καλούνται αρχικά να της ζητήσουν να το αφαιρέσει.
Σε περίπτωση που η παράβαση επαναληφθεί, ακολουθεί συνάντηση της διεύθυνσης του σχολείου με τη μαθήτρια και τους γονείς ή νόμιμους κηδεμόνες της.
Εφόσον συνεχιστούν οι παραβάσεις, ενημερώνονται οι αρμόδιες εκπαιδευτικές αρχές και, σε επόμενο στάδιο, οι υπηρεσίες παιδικής και νεανικής προστασίας.
Ως τελευταίο μέτρο προβλέπεται πρόστιμο από 150 έως 800 ευρώ. Σε περίπτωση αδυναμίας καταβολής του προστίμου προβλέπεται ακόμη και εναλλακτική ποινή κράτησης έως δύο εβδομάδες.
Η κυβέρνηση μιλά για προστασία των κοριτσιών
Η αυστριακή κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η απαγόρευση αποσκοπεί στην προστασία της αυτοδιάθεσης και της ελεύθερης ανάπτυξης των ανήλικων κοριτσιών.
Η υπουργός Ένταξης Κλαούντια Μπάουερ έχει χαρακτηρίσει το μαντήλι σύμβολο καταπίεσης και μέσο ελέγχου των κοριτσιών από μικρή ηλικία. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το μέτρο αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης πολιτικής για την ισότητα των φύλων και την προστασία των ανήλικων κοριτσιών.
Αντιδράσεις από τη μουσουλμανική κοινότητα
Η απόφαση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από την Ισλαμική Κοινότητα της Αυστρίας (IGGÖ), η οποία έχει εκφράσει την πλήρη αντίθεσή της στην απαγόρευση.
Η οργάνωση υποστηρίζει ότι το μέτρο περιορίζει τη θρησκευτική ελευθερία και επηρεάζει δυσανάλογα τις μουσουλμάνες μαθήτριες. Παράλληλα, έχει ανακοινώσει ότι θα στηρίξει νομικά οικογένειες που επιθυμούν να προσφύγουν κατά της ρύθμισης.
Γιατί υπάρχει και νομική διαμάχη
Η νέα απαγόρευση έχει ήδη προκαλέσει συνταγματικές αντιδράσεις.
Τον Ιούλιο του 2026, το Συνταγματικό Δικαστήριο της Αυστρίας απέρριψε ως απαράδεκτες δύο προσφυγές που είχαν καταθέσει μαθήτριες και οι γονείς τους. Το δικαστήριο δεν εξέτασε τότε την ουσία της συνταγματικότητας της απαγόρευσης, καθώς έκρινε ότι οι προσφεύγουσες δεν επηρεάζονταν ακόμη άμεσα από τον νόμο, ο οποίος δεν είχε τεθεί σε ισχύ.
Υπενθυμίζεται ότι το 2020 το αυστριακό Συνταγματικό Δικαστήριο είχε ακυρώσει προηγούμενη απαγόρευση του μαντηλιού στα δημοτικά σχολεία, κρίνοντας ότι στόχευε συγκεκριμένα μια θρησκευτική ομάδα και παραβίαζε την αρχή της θρησκευτικής ουδετερότητας του κράτους.
Η νέα νομοθεσία αναμένεται επομένως να βρεθεί ξανά στο επίκεντρο της δικαστικής συζήτησης.
Αντιδράσεις και από εκπαιδευτικούς
Προβληματισμός έχει εκφραστεί και από μέρος των εκπαιδευτικών, οι οποίοι καλούνται πλέον να εφαρμόζουν τη νέα νομοθεσία μέσα στο σχολικό περιβάλλον.
Επικριτές του μέτρου υποστηρίζουν ότι η κυβέρνηση μεταφέρει στους εκπαιδευτικούς έναν ρόλο που μπορεί να δημιουργήσει νέες εντάσεις μέσα στις σχολικές αίθουσες, σε μια περίοδο κατά την οποία το εκπαιδευτικό προσωπικό αντιμετωπίζει ήδη σημαντικές πιέσεις.
Από την άλλη πλευρά, το ακροδεξιό FPÖ θεωρεί ότι η απαγόρευση δεν είναι αρκετά αυστηρή και ζητά να επεκταθεί, ώστε να αφορά και άλλες κατηγορίες προσώπων μέσα στα σχολεία.
Τι ισχύει στη Γαλλία
Η Αυστρία δεν είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα που έχει θεσπίσει περιορισμούς σχετικά με τα θρησκευτικά σύμβολα στα σχολεία.
Στη Γαλλία, από το 2004 απαγορεύονται στα δημόσια σχολεία εμφανή θρησκευτικά σύμβολα, μεταξύ των οποίων το ισλαμικό μαντήλι, το εβραϊκό κιπά και το τουρμπάνι των Σιχ.
Η αυστριακή ρύθμιση διαφέρει, καθώς επικεντρώνεται ειδικά σε καλύμματα κεφαλής που συνδέονται με ισλαμικές παραδόσεις και αφορά μαθήτριες κάτω των 14 ετών.
Η απαγόρευση στην Αυστρία τέθηκε σε εφαρμογή με τη νέα σχολική χρονιά και ήδη αποτελεί ένα από τα πιο συζητημένα ζητήματα του νέου σχολικού έτους στη χώρα.
