Συναγερμός έχει σημάνει στις αρμόδιες αρχές ασφάλειας τροφίμων μετά από νέα ανάκληση ξηρών καρπών, λόγω πιθανής μόλυνσης από σαλμονέλα. Το περιστατικό επαναφέρει στο προσκήνιο ένα λιγότερο γνωστό αλλά κρίσιμο ζήτημα: την παρουσία επικίνδυνων παθογόνων σε τρόφιμα που οι καταναλωτές συχνά θεωρούν εκ προοιμίου ασφαλή.
Στη συνείδηση των περισσότερων καταναλωτών, η σαλμονέλα συνδέεται κυρίως με τα αυγά και τα πουλερικά. Ωστόσο, τα πρόσφατα δεδομένα από τις υγειονομικές αρχές δείχνουν ότι το βακτήριο μπορεί να εντοπιστεί σε ένα πολύ ευρύτερο φάσμα τροφίμων, μεταξύ των οποίων και οι ξηροί καρποί ή τα μείγματά τους. Οι πρόσφατες ανακλήσεις στον Καναδά επιβεβαιώνουν αυτή την πραγματικότητα και αναδεικνύουν νέες εστίες κινδύνου στην αλυσίδα τροφίμων.
Ποια προϊόντα αποσύρονται από την αγορά
Η Καναδική Υπηρεσία Επιθεώρησης Τροφίμων ανακοίνωσε την ανάκληση του προϊόντος Super Mac Mix της αλυσίδας Country Grocer, τόσο στην αλατισμένη όσο και στην ανάλατη εκδοχή του. Τα προϊόντα είχαν διατεθεί χύμα σε εννέα καταστήματα από τα μέσα Νοεμβρίου 2025 έως τα τέλη Φεβρουαρίου 2026. Παράλληλα, ανάκληση πραγματοποιήθηκε και για συσκευασίες ωμών καρυδιών πέκαν από την εταιρεία Les Aliments Johnvince, έπειτα από ελέγχους που υπέδειξαν πιθανή παρουσία του ίδιου παθογόνου μικροοργανισμού.
Η ανάκληση κατατάχθηκε στην κατηγορία «Κλάσης 2», γεγονός που υποδηλώνει μέτριο κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, χωρίς αυτό να μειώνει τη σοβαρότητα της κατάστασης.
Παρότι δεν πωλούνται στην Ελλάδα, αυτό δεν αποκλείει το ενδεχόμενο αντίστοιχα προϊόντα ή παρτίδες ξηρών καρπών να κυκλοφορούν και στην Ευρώπη, ούτε μειώνει την αξία της σύστασης για αυστηρό έλεγχο στις εισαγωγές. Αλλά με τα μέχρι σήμερα διαθέσιμα στοιχεία, δεν υπάρχει επίσημη ενημέρωση ότι τα συγκεκριμένα Super Mac Mix ή τα ωμά καρύδια που ανακλήθηκαν στον Καναδά πωλούνται ή έχουν φτάσει στην ελληνική αγορά.
Γιατί η σαλμονέλα είναι ύπουλη στους ξηρούς καρπούς
Ένα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία είναι ότι τα μολυσμένα τρόφιμα δεν παρουσιάζουν εμφανείς αλλοιώσεις. Η σαλμονέλα δεν αλλάζει απαραίτητα την όψη, την οσμή ή τη γεύση των προϊόντων, γεγονός που καθιστά δύσκολη την αναγνώρισή της από τον καταναλωτή.
Τα συμπτώματα της σαλμονέλωσης περιλαμβάνουν πυρετό, ναυτία, εμέτους, κοιλιακές κράμπες και διάρροια. Αν και τα υγιή άτομα συνήθως αναρρώνουν χωρίς επιπλοκές, οι συνέπειες μπορεί να είναι σοβαρές για παιδιά, ηλικιωμένους, εγκύους και άτομα με μειωμένη άμυνα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, έχουν καταγραφεί και μακροχρόνιες επιπλοκές, όπως φλεγμονώδεις αρθρίτιδες.
Από το χωράφι στο ράφι: πώς γίνεται η μόλυνση
Η μόλυνση των ξηρών καρπών μπορεί να ξεκινήσει ήδη από το στάδιο της καλλιέργειας. Μολυσμένο νερό άρδευσης, επαφή των καρπών με το έδαφος κατά τη συγκομιδή, παρουσία άγριων ζώων ή χρήση ανεπεξέργαστης κοπριάς αποτελούν βασικές πηγές εισόδου του βακτηρίου στην παραγωγική αλυσίδα.
Στα επόμενα στάδια, η διασταυρούμενη μόλυνση κατά την επεξεργασία και τη συσκευασία μπορεί να επιδεινώσει το πρόβλημα, ιδίως όταν δεν τηρούνται αυστηρά πρωτόκολλα καθαρισμού του εξοπλισμού και ατομικής υγιεινής του προσωπικού.
Η θερμοανθεκτικότητα που δυσκολεύει την εξάλειψη
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αυξημένη ανθεκτικότητα της σαλμονέλας σε τρόφιμα χαμηλής υγρασίας. Στους ξηρούς καρπούς, το βακτήριο προστατεύεται από το λιπαρό περιβάλλον, γεγονός που σημαίνει ότι ένα σύντομο ή ανεπαρκές καβούρδισμα δεν εγγυάται την εξόντωσή του. Για τον λόγο αυτό, οι σύγχρονες μονάδες επεξεργασίας εφαρμόζουν εξειδικευμένες μεθόδους παστερίωσης και αυστηρά συστήματα ιχνηλασιμότητας.
