Η Κατερίνα Γκαγκάκη, Αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Κοινωνίας των Πολιτών άφησε το δικό της στίγμα στο Δήμο Αθηναίων. Από το πόστο που κλήθηκε να υπηρετήσει συνέβαλε σημαντικά στο κομμάτι της προσφοράς, αλληλεγγύης και συνεργασίας με τους φορείς της Κοινωνίας των Πολιτών με απώτερο στόχο την ανακούφιση και την εξυπηρέτηση των κατοίκων της πόλης αλλά και το όραμα για μια πόλη ζωντανή, η οποία αρνείται να παραδοθεί στην απάθεια.
Ορατότητα, συμπερίληψη, ενσυναίσθηση: Τα 3 “όπλα” της στη μάχη με την καθημερινότητα
Μέσα από ουσιαστικές συνεργασίες κατάφερε τα δύο τελευταία χρόνια να επαναπροσδιορίσει την έννοια του ενεργού πολίτη, να στηρίξουμε εκείνες και εκείνους που έχουν ανάγκη και να καταστήσουμε το δήμο ένα «hub»νέων ιδεών, καινοτόμων δράσεων και ενεργού διαλόγου με τις οργανώσεις τους.
Τη συναντήσαμε στο Σεράφειο Κέντρο του Δ. Αθηναίων με αφορμή εκδήλωση στο πλαίσιο του προγράμματος «ΣυνΑθηνά» μέσω του οποίου συλλογικότητες και φορείς της Κοινωνίας των Πολιτών συνδράμουν με καλές πρακτικές και νέες ιδέες πάνω σε μια σειρά από κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα . Το «ΣυνΑθηνά» δίνει νέα πνοή και επιδιώκει να παράσχει ένα χώρο συνάντησης και συναναστροφής του πιο ενεργού και δραστήριου κυττάρου της Αθήνας. Έτσι, το επόμενο χρονικό διάστημα θα αποδοθεί στην πόλη ο χώρος αυτός για να λειτουργήσει ως δίαυλος επικοινωνίας οργανώσεων και Δήμου.
Το Κέντρο Υποστήριξης Παιδιού και Οικογένειας του Δήμου Αθηναίων στο Μεταξουργείο είναι η νέα κοινωνική Δομή που εγκαινιάσατε για την αποτελεσματική προστασία των παιδιών που έχουν υποστεί κακοποίηση, εκμετάλλευση ή παραμέληση, καθώς και για τη στήριξη των οικογενειών. Πώς μπορούν ουσιαστικά να ωφεληθούν από αυτή τη Δομή τα παιδιά;
Καταρχήν να ξεκινήσουμε από τα πράγματα που δεν γίνονταν για να καταλάβουμε το μέγεθος αυτού που δημιουργήθηκε. Πριν από μερικά χρόνια με την ανάληψη των καθηκόντων μου στην Κοινωνική Αλληλεγγύη ανακαλύψαμε ότι η Ομάδα Προστασίας Παιδιού στην Αθήνα αποτελείται από μόλις 3 άτομα που επί εποχής covid αυξήθηκαν συνολικά κατά 3 άτομα που ήρθαν επικουρικά.
Αν αναλογιστούμε ότι σε μια πόλη με 600.000 κατοίκους, η Ομάδα Προστασίας αριθμείται από μόλις 7 άτομα τα οποία έχουν εποφορτιστεί με όλες τις υποθέσεις που έχουν επιληφθεί οι Εισαγγελικές Αρχές, αναλαμβάνουν να κάνουν κοινωνική έρευνα για τα παιδιά για να κρίνουν αν ένα παιδί μπορεί να παραμείνει στην οικογένειά του, αν υπάρχει κακοποίηση και παραμέληση, αντιλαμβάνεστε ότι κάθε άλλο παρά βοηθητικό ήταν το πλαίσιο.
Παρολαυτά αυτή ήταν μια εξαιρετική Ομάδα και για αυτό μπήκαμε τα τελευταία 2 χρόνια στη διαδικασία να διαμορφώσουμε το ήδη υπάρχον πλαίσιο σε καλύτερες συνθήκες και δεδομένα με όραμα το παιδί και την προστασία του.
Εδώ και 15 μέρες έχει τεθεί σε λειτουργία το Κέντρο Υποστήριξης Παιδιού και Οικογένειας στο Μεταξουργείο με 14 κοινωνικούς επιστήμονες -εκ των οποίων οι 3 ψυχολόγοι- για τα πρώτη φορά στα δεδομένα, και ένα χώρο αυτόνομο.
Μέχρι πρότινος τα παιδιά έπρεπε να έρθουν σε μια παλαιάς κοπής δημόσια υπηρεσία, με τις άλλες δημόσιες υπηρεσίες στα διπλανά γραφεία και να μην υπάρχει ιδιωτικότητα, προστασία του παιδιού και γενικά η ατμόσφαιρα να μην είναι βοηθητική ως προς το σημαντικό έργο που παρέχει η εν λόγω υπηρεσία.
Είναι μεγάλη μου χαρά που αξιοποιούμε έναν χώρο του Δήμου για την εξυπηρέτηση των κοινωνικών υπηρεσιών φτιαγμένο ώστε να υποδέχεται και να φιλοξενεί παιδιά.
Με τη δημιουργία αυτής της Δομής έχουμε περισσότερους ανθρώπους επιφορτισμένους με την προστασία του παιδιού, οπότε οι χρόνοι υλοποίησης των διαδικασιών εκμηδενίζονται.
Επειδή η φύση των περισταστικών είναι τέτοια και υπάρχει εμπλοκή της εισαγγελίας, προτείνω τα περιστατικά/ καταγγελίες να γίνονται μέσω των τηλεφωνικών γραμμών ή στην Εισαγγελία.
Είναι καλύτερα να κάνουμε κάποια καταγγελία αν έχουμε υποψία ότι κάποιο παιδί βρίσκεται σε κίνδυνο, να μην φοβόμαστε να πούμε αυτό που έχουμε αντιληφθεί. Καλύτερα να γίνει μια καταγγελία και οι αρμόδιοι να το ψάξουν εξονυχιστικά παρά να κλείσουμε τα μάτια σε κάποιον συμβάν που δεν ξέρουμε πώς θα εξελιχθεί.
Η αρχή έγινε στον τομέα της παιδικής προστασίας και μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι είμαστε καλύτερα συγκριτικά με 6 μήνες πριν.
Η Δομή εγκαινιάστηκε και έχουν τεθεί στέρεες βάσεις για την αποτελεσματική προστασία των παιδιών καθώς και για τη στήριξη των οικογενειών.
Αυτή την τετραετία στο Δ. Αθηναίων έχετε αναλάβει ένα δύσκολο και ευαίσθητο φορτίο που αφορά κατά κύριο λόγο τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Ποια έργα και πρωτοβουλίες που έχετε υλοποιήσει ξεχωρίζετε και γιατί;
Υπάρχουν έργα που τα ξεχωρίζω με το βαθμό σημαντικότητας αλλά και έργα που μπορεί να μην έχουν τόσο μεγάλη σημασία για τους τρίτους αλλά για εμένα έχουν ιδιαίτερη θέση στη καρδιά μου. Αγαπώ και ξεχωρίζω το κομμάτι της φροντίδας των ηλικιωμένων, των ανθρώπων μεγαλύτερης ηλικίας, που στο παρελθόν είχαμε συνηθίσει να τους έχουμε κάπου “παρκαρισμένους”.
Στις Λέσχες Φιλίας του Δήμου Αθηναίων έχουμε 4.000 μέλη. Τα προγράμματα που φτιάξαμε για αυτό το κοινό είναι απίστευτα. Ψυχαγωγία, χοροί, αθλητικά, πάρτι, εκδρομές, ψηφιακά μαθήματα, λογοτεχνία είναι ενδεικτικά τα όσα τους προσφέρουμε.
Και ξέρετε μέσα από αυτούς τους ανθρώπους κερδίζουμε εμείς ζωή γιατί μπορεί εμείς να ξυπνάμε και να βαρυγκωμάμε για το πρόγραμμα που έχουμε στη δουλειά, όμως η όρεξη και το πάθος των ατόμων αυτών που στα 70 τους χρόνια έχουν διάθεση να παρακολουθήσουν μαθήματα και προγράμματα, είναι αξιοθαύμαστα, μάς βάζουν τα γυαλιά!
Χαίρομαι για το πρόγραμμά μας, Βοήθεια στο Σπίτι, που στηρίζει 680 άτομα που μπορεί να είναι μοναχικοί, να είναι μόνοι στο σπίτι και να χρειάζονται κάποιον να τους κάνει παρέα, να τους βοηθήσει με τις δουλειές του σπιτιού, να τους πάει σε ένα ραντεβού, να τους παρέχει πρωτοβάθμια περίθαλψη.
Περήφανη είμαι και για τον Ξενώνα Ουσιοεξαρτημένων που αυτή τη στιγμή φιλοξενεί 75 συμπολίτες μας που έχουν αποφασίσει να αφήσουν την αστεγία και να παλέψουν να απεξαρτηθούν. Είναι Δομή μεταβατικής φιλοξενίας καθώς σκοπός είναι να τα καταφέρουν και να σταθούν στα πόδια τους.
Δύσκολο για κάποιους έργο είναι ο ξενώνας που θα ιδρύσουμε για όσα άτομα διώκονται λόγω επιλογής ταυτότητας φύλου και σεξουαλικού προσδιορισμού. Είναι ένα ζήτημα που δεν φανταζόμουν ότι αφορά τόσους ανθρώπους. Υπάρχουν νέα παιδιά που διώκονται ή και έχουν διωχθεί από τα σπίτια τους -κυρίως από την περιφέρεια- και δεν έχουν πού να μείνουν.
Η δράση μας αυτή γίνεται σε συνεργασία με 13 Οργανώσεις που ασχολούνται με τέτοια θέματα καθώς τόσο εγώ όσο και ο Δημαρχος Αθηναίων είμαστε της λογικής “υπάρχει σε κάθε τομέα κάποιος που είναι ποιο ειδικός από σένα”. Οπότε κάθε πρωτοβουλία πρέπει να την κάνεις μαζί με ομάδες που κατέχουν το αντικείμενο.
Λόγω της θέσης σας έρχεστε καθημερινά σε επαφή με πολύ κόσμο και ακούτε ιστορίες και περιστατικά που χρήζουν ιδιαίτερης μέριμνας. Μπορείτε να μοιραστείτε μαζί μας ένα περιστατικό που θα θυμάστε για πάντα;
Θα μοιραστώ μαζί σας μια θετική και μια αρνητική εμπειρία. Λίγο καιρό αφότου ανέλαβα τα καθήκοντά μου είχαμε παγετό στην Αθήνα. Σε κάποιον από τους θερμαινόμενους χώρους του Δήμου φιλοξενούσαμε κόσμο συνάντησα ένα ζευγάρι που τους θυμάμαι χαρακτηριστικά γιατί κοιμόνταν στο πάτωμα. Η κοπέλα είχε και κάποια διαταραχή.
Κάθομαι δίπλα τους λοιπόν και πιάνουμε συζήτηση για να μπορέσω να καταλάβω για ποιο λόγο δύο άνθρωποι βρίσκονται στο δρόμο και δεν έχουν μια στέγη για να είναι εξασφαλισμένοι. Μου ανέφεραν πρακτικά ζητήματα και κάπως έτσι κατάλαβα ότι κανείς δεν είχε ασχοληθεί ουσιαστικά μαζί τους για να τους καθοδηγήσει για να κάνουν όλες τις απαραίτητες διαδικασίες ώστε να επωφεληθούν όλων των προνομίων που δικαιούνται.
Τους κάλεσα στο γραφείο μου, κάναμε τα χαρτιά, τους βοήθησα να κάνουν τις κινήσεις για να ξαναπάρουν το παιδάκι τους μιας και αφού έμεναν στο δρόμο δεν μπορούσαν να το έχουν μαζί τους.
Πριν λίγο καιρό είδα μια κλήση τους στο τηλέφωνό μου και με προσκάλεσαν στο σπίτι που νοίκιασαν, με ενημέρωσαν ότι βρήκαν δουλειά και δεν μπορείτε να φανταστείτε τι χαρά ένιωσα για την αίσια έκβαση της ιστορίας τους.
Και σιγά σιγά κάνουμε τις κινήσεις για να μπορέσουν να αρχίσουν να επισκέπτονται το παιδάκι τους μέχρι να καταφέρουν όταν το κρίνουν οι Αρχές να το πάρουν πίσω στην αγκαλιά τους.
Βέβαια υπάρχει και η άλλη όψη του νομίσματος. Πήγα σε ένα σπίτι μιας μαμάς πρόσφυγα που ζούσε σε συνθήκες τρώγλης με τα παιδιά της 7 και 9 χρονών και ενα μωρό που μόλις μπουσουλούσε. Τα πάντα γύρω τους ήταν σε κατάσταση εξαθλίωσης και κάθε άλλο παρά εξασφαλιζόντουσαν συνθήκες υγιεινής και ασφάλειας για τα παιδιά. Ζούσαν χωρίς κρεβάτια και έπιπλα. Ακόμη και η τουαλέτα δεν λειτουργούσε.
Οι δύσκολες εικόνες υπάρχουν. Με ζορίζουν αρκετά τα όσα αντικρίζω γιατί κάνω και εγώ επισκέψεις στους χώρους που μας καλούν να παρέμβουμε αλλά έχουμε πάρει απόφαση να λύσουμε ζητήματα.
Λειτουργώ ενστικτωδώς. Προσπαθώ να κάνω κάποια πράγματα καλύτερα. Ακόμα και λίγους να βοηθήσουμε είναι κέρδος. Εμένα όλο αυτό που κάνουμε με ικανοποιεί και απολαμβάνω να εισπράττω αγκαλιές από ανθρώπους που βοηθάμε.
Πόσο σημαντικό είναι ο Δήμος να βρίσκεται σε διαρκή επαφή και διάδραση με την Κοινωνία των Πολιτών στο πλαίσιο της προσπάθειας για ποιότητα ζωής στην πόλη και για δράσεις που απαντούν στις πραγματικές ανάγκες όλων των πολιτών;
Δεν υπάρχει άλλος τρόπος. Δεν υπάρχει ζωή στην πόλη χωρίς τις Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών. Καθεμία από αυτές έχουν δημιουργηθεί γιατί απαντούν σε πραγματικές ανάγκες.
Μια ανάγκη που κάποιος δεν την έχει εντοπίσει είτε γιατί δεν έχει ασχοληθεί ή δεν έχει μπορέσει να την καλύψει πλήρως ή πρόκειται για ένα πεδίο εξελισσόμενο. Αυτά τα ζητήματα δεν μπορούν να επιλυθούν αποκλειστικά ούτε από τις Οργανώσεις ούτε από το Δήμο.
Χρειάζεται η συνεργασία μεταξύ τους για να γίνουν πράγματα, χωρίς όμως ο ένας να αλλοιώνει τον σκοπό του άλλου.
Διαβάστε επίσης:
Μπακοδήμου: “Θέλω να γίνω γιαγιά – Οι γιοι μου με βοήθησαν να γίνω καλύτερος άνθρωπος”
