Καύσωνας: Ποιοι κινδυνεύουν, ποια είναι τα συμπτώματα ηλίασης και θερμοπληξίας – Χρήσιμες οδηγίες προστασίας
Καθώς η χώρα διανύει τις θερμότερες ημέρες του φετινού κύματος καύσωνα, η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία δίνει στη δημοσιότητα αναλυτικές οδηγίες για την προφύλαξη του πληθυσμού από τις επιπτώσεις της έντονης ζέστης.
Ο καύσωνας αποτελεί πλέον συχνό φαινόμενο στην Ελλάδα, με δεκάδες περιστατικά θερμοπληξίας να καταγράφονται κάθε χρόνο. Η επαναλαμβανόμενη εικόνα νοσηλειών δείχνει ότι εξακολουθεί να υπάρχει έλλειψη επαρκούς ενημέρωσης.
Τι είναι καύσωνας;
Καύσωνας ορίζεται η περίοδος κατά την οποία η θερμοκρασία παραμένει σε επίπεδα σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο. Όταν συνοδεύεται από αυξημένη υγρασία, η αίσθηση δυσφορίας εντείνεται, ενώ ο οργανισμός μας δυσκολεύεται να αποβάλει τη θερμότητα.
Κίνδυνοι από υψηλές θερμοκρασίες
Η παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες μπορεί να προκαλέσει:
- Ηλίαση (θερμική εξάντληση)
- Θερμοπληξία, σε σοβαρότερες περιπτώσεις
Ο ανθρώπινος οργανισμός λειτουργεί σωστά σε ένα στενό θερμοκρασιακό εύρος. Όταν η εσωτερική θερμοκρασία αυξάνεται υπερβολικά και δεν αποβάλλεται επαρκώς η θερμότητα μέσω της εφίδρωσης, μπορεί να προκληθούν βλάβες στον εγκέφαλο και στα ζωτικά όργανα.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Ιδιαίτερα ευάλωτες ομάδες είναι:
- Ηλικιωμένοι
- Μικρά παιδιά
- Άτομα με χρόνια καρδιαγγειακά ή αναπνευστικά νοσήματα (π.χ. ΧΑΠ)
- Εργαζόμενοι σε εξωτερικούς χώρους
- Αθλούμενοι κατά τις θερμές ώρες
- Άτομα με παχυσαρκία
- Όσοι καταναλώνουν αλκοόλ ή λαμβάνουν φάρμακα όπως διουρητικά
- Άτομα που δεν ενυδατώνονται επαρκώς ή εκτίθενται στον ήλιο χωρίς προστασία
Πότε αυξάνεται ο κίνδυνος;
- Σε συνθήκες υψηλής υγρασίας
- Κατά την άσκηση ή βαριά σωματική εργασία σε εξωτερικούς χώρους
- Μετά από κατανάλωση αλκοόλ
- Όταν λαμβάνονται φάρμακα που αυξάνουν την απώλεια υγρών
- Όταν δεν προσλαμβάνονται αρκετά υγρά
- Σε περιπτώσεις παχυσαρκίας ή χρόνιας νόσου
Ηλίαση & Θερμοπληξία: Ποια είναι τα συμπτώματα;
Ηλίαση (Θερμική εξάντληση):
- Έντονη αδιαθεσία, αδυναμία
- Λιποθυμικές τάσεις, υπόταση
- Πονοκέφαλος, ζάλη
- Μυϊκές κράμπες
- Έντονη δίψα
- Κρύος ιδρώτας
- Ταχυκαρδία
Θερμοπληξία (αν δεν αντιμετωπιστεί η ηλίαση):
- Υψηλή θερμοκρασία σώματος (> 40°C)
- Σύγχυση, αποπροσανατολισμός
- Απώλεια συνείδησης
Οδηγίες προστασίας
- Παραμείνετε σε δροσερούς ή κλιματιζόμενους χώρους
- Αποφύγετε την έκθεση στον ήλιο, ειδικά τις μεσημεριανές ώρες
- Περιορίστε τις μετακινήσεις και τη σωματική δραστηριότητα
- Φοράτε ελαφριά, ανοιχτόχρωμα ρούχα, καπέλο και γυαλιά ηλίου
- Καταναλώστε άφθονα υγρά (νερό, φυσικούς χυμούς)
- Αποφύγετε το αλκοόλ, τα αναψυκτικά με ζάχαρη και τα βαριά ή λιπαρά γεύματα
- Εάν νιώσετε αδιαθεσία, καταφύγετε άμεσα σε δροσερό μέρος, πιείτε υγρά ή κάντε χλιαρό ντους
- Εφαρμόστε κρύα επιθέματα σε κεφάλι και λαιμό αν δεν είναι εφικτό το ντους
- Φροντίστε ιδιαίτερα ηλικιωμένους και μικρά παιδιά – μην τους αφήνετε μόνους τους σε θερμό περιβάλλον
- Ελέγξτε αν ευάλωτα άτομα στη γειτονιά έχουν πρόσβαση σε προστασία και δροσιά
Ειδικά για άτομα με αναπνευστικά προβλήματα
Άτομα με άσθμα ή ΧΑΠ είναι πιο ευαίσθητα στις υψηλές θερμοκρασίες. Πρέπει να:
- Λαμβάνουν την καθημερινή φαρμακευτική αγωγή
- Αποφεύγουν την έκθεση στη ζέστη και στους ρύπους
- Έχουν οδηγίες για διαχείριση κρίσεων από τον γιατρό τους
Καύσωνας δεν σημαίνει μόνο δυσφορία – μπορεί να απειλήσει ζωές. Η πρόληψη σώζει.
