Πριν βιαστείς να συγκρίνεις πώς περνούν οι άλλες οικογένειες την καραντίνα και τι φταίει που στη δική σας διαρκώς φωνάζεις, διάβασε αυτό το άρθρο

Η γονεϊκότητα από την πολύ αρχή της έχει δυο κύρια χαρακτηριστικά. Το άγνωστο και την αίσθηση ευθύνης.

Όσο και να έχεις προετοιμαστεί πάντα θα υπάρχει κάποια συνθήκη που δεν έχεις προβλέψει, κάτι δεν θα πάει όπως ιδανικά θα είχες φανταστεί. Και οι αποφάσεις, για το πώς θα δράσεις ή θα αντιδράσεις δεν αφορούν μόνο τον εαυτό σου αλλά και έναν άλλον άνθρωπο, που εξαρτάται από σένα.

Η γονεϊκότητα στην καραντίνα ανεβάζει πολύ τον πήχη. Το άγνωστο και μη ελεγχόμενο ίσως πιο έντονο από ποτέ για τους περισσότερους από μας. Η ευθύνη του άλλου ανθρώπου, του παιδιού μας, τώρα ίσως είναι ακόμα πιο βαριά. Χρειάζεται να βρούμε τρόπους να διαχειριστούμε όλο αυτό που συμβαίνει, με ό,τι συναισθήματα μπορεί να μας ξυπνά και παράλληλα να συνεχίσουμε να φροντίζουμε το παιδί μας.

Σε καταστάσεις κρίσης πάντα μου έρχεται στο νου η οδηγία στα αεροπλάνα. Πρώτα τη μάσκα οξυγόνου πρέπει να τη βάλει στον εαυτό του ο γονιός και μετά να βάλει τη μάσκα στο παιδί. Κι αυτό δεν είναι εγωισμός. Είναι ο νόμος των πιθανοτήτων, που λέει ότι αυτή η στρατηγική είναι η πιο ασφαλής και η πιο αποτελεσματική.

Ποια είναι όμως η μάσκα οξυγόνου σε αυτή τη συνθήκη; Τι χρειάζεται να κάνουμε;

Ίσως για αρχή βοηθά να πούμε τι δε χρειάζεται να κάνουμε.

1. Δε χρειάζεται να γίνουμε οι γονείς του pinterest!

Δε χρειάζεται να οργανώσουμε δραστηριότητες εκπαιδευτικές, εικαστικές, αθλητικές ώστε ο χρόνος αυτός της καραντίνας να είναι παραγωγικός. Αν μας αρέσει είναι εντάξει, δεν είναι σε αυτά που χρειάζεται να βάλουμε το check στο τέλος της ημέρας για να νιώσουμε ικανοί γονείς.

2. Δε χρειάζεται να γίνουμε οι δάσκαλοι των παιδιών μας.

Δεν είμαστε έτσι κι αλλιώς εκπαιδευμένοι για κάτι τέτοιο, πόσο μάλλον όταν η ψυχική μας κατάσταση, η δική μας και του παιδιού μας, μπορεί είναι τέτοια που να μην μπορεί να υποστηρίξει αυτή τη διαδικασία. Η πίεση των εργασιών και των ασκήσεων μπορεί να φέρει συγκρούσεις, κι αυτό που τώρα έχει πιο πολλή σημασία για το κάθε παιδί είναι να νιώθει ασφάλεια. Να νιώθει ότι η σχέση με τους γονείς του είναι το καταφύγιό του κι όχι ακόμα μια πηγή στρες.

3. Μια μεγάλη παγίδα είναι η σύγκριση με τους άλλους γονείς, που συνήθως τους εξιδανικεύουμε και βγαίνουμε πάντα χαμένοι.

Κανείς πραγματικά δεν μπορεί να ξέρει πώς βιώνει κάποιος άλλος γονιός μια κατάσταση.

Για κάποιους γονείς μπορεί να μην έχει αλλάξει δραματικά η καθημερινότητά τους. Να ήταν γονείς που ήταν στο σπίτι με το παιδί πολλές ώρες, έτσι κι αλλιώς. Και να έχει στιγμές που τις απολαμβάνει και στιγμές δύσκολες.

Για κάποιους γονείς μπορεί να δόθηκε η ευκαιρία να βρουν τον χρόνο με τα παιδιά που τόσο τους έλειπε από τους έντονους ρυθμούς που είχαν ως τώρα. Και να έχει στιγμές που τις απολαμβάνει και στιγμές δύσκολες.

Για κάποιους μπορεί να είναι δύσκολη αυτή η συνύπαρξη 24ώρες σε ένα σπίτι, γιατί δεν έχουν διεξόδους ανατροφοδότησης που είχαν ίσως πριν. Και να έχει στιγμές που τις απολαμβάνει και στιγμές δύσκολες.

Κανείς δεν είναι καλύτερος, δεν υπάρχει σωστός και λάθος τρόπος να το βιώνουμε.

Αυτό που έχει ίσως σημασία είναι να δώσουμε λίγο χώρο στον εαυτό μας, χωρίς κριτική, να αφουγκραστούμε πώς είναι για μας όλο αυτό. Αυτό θα μας βοηθήσει να καταλάβουμε καλύτερα και το παιδί μας. Είναι καθρέφτης μας, λένε. Το ίδιο ισχύει και γι’ αυτήν τη συνθήκη. Θα κοιτάξουν στα μάτια μας να δουν τι είναι αυτό που συμβαίνει και πόσο διαχειρίσιμο είναι και ανάλογα θα συμπεριφερθούν.
Όταν το ζευγάρι είναι μαζί, μπορεί ο ένας να ζητάει από τον άλλο να μπει λίγο μπροστά για να πάρει ο άλλος τις ανάσες του.

Για τις μονογονεϊκές οικογένειες είναι πιο δύσκολα τα πράγματα. Ίσως ένα δίκτυο κοντινών ανθρώπων να είναι κι εδώ η λύση. Κάποιος να βοηθήσει με τα ψώνια, κάποιος που να μιλήσει ή ακόμα και να παίξει με το παιδί μέσω βιντεοκλήσης για να πάρει την ανάσα του ο γονιός.

Πολλοί γονείς φοβούνται πως ό,τι έχτιζαν μέχρι τώρα ως προς τις συνήθειες του παιδιού καταστρέφεται.

Ας εστιάσουμε στο τώρα. Σε συνθήκες εγκλεισμού, δεν είναι λογικό να χαλαρώσουν κάποια πράγματα; Δεν λέω να αφεθούν στην τύχη τους, γιατί τα παιδιά συνεχίζουν να μας χρειάζονται ως καθοδηγητές τους. Λέω, συνειδητά κρίνοντας τη συνθήκη να λάβουμε αποφάσεις για τον χρόνο στην οθόνη για παράδειγμα και όχι μόνο, που να αντιστοιχούν στη δεδομένη συνθήκη και όχι στην προηγούμενη. Αυτό είναι ευελιξία και προσαρμοστικότητα, δεξιότητες που οι περισσότεροι θα θέλαμε να καλλιεργήσουν τα παιδιά μας.

Δεν θέλω να γράψω για το τι μπορεί να κάνει ο κάθε γονιός για να φροντίσει τον εαυτό του, κυκλοφορούν πολλά άρθρα με πολλές ιδέες και είναι χρήσιμα. Εκεί που θέλω να εστιάσω είναι στο να δείξουμε κατανόηση και αποδοχή στον εαυτό μας για τις δύσκολες στιγμές, για τις δύσκολες μέρες.

Τα παιδιά μας κοιτούν κι έτσι μαθαίνουν πώς να φέρονται και τα ίδια στον εαυτό τους.

Και το μαγικό είναι πως όσο αποδέχομαι τα δικά μου συναισθήματα, τόσο πιο πολύ μπορώ να αποδεχτώ και του παιδιού μου κι αυτό μπορεί να είναι το πιο σημαντικό που μπορούμε να προσφέρουμε στα παιδιά μας, μαζί με την αίσθηση ασφάλειας, πως είμαστε μαζί σε αυτό και πως θα το ξεπεράσουμε.

Φιλιώ Κατσαρού

Εκπαιδεύτρια γονέων, Ειδικός Θεραπευτικού παιχνιδιού & Εκ. Προσωποκεντρική Σύμβουλος ψυχικής υγείας