Συνέντευξη στις δημοσιογράφους Σοφία Κωστάρα & Ελένη Δασκαλάκη
Ένα summer camp μπορεί να είναι πολύ περισσότερα από μια καλοκαιρινή δραστηριότητα. Μπορεί να γίνει αφορμή για να γνωρίσουν τα παιδιά την ιστορία, τη γλώσσα και τον πολιτισμό μέσα από τη βιωματική εμπειρία και το παιχνίδι. Η Ευγενία Μανωλίδου μιλά στο Infokids για το πρόγραμμα «Προγόνων Ιχνηλάτησις» της Ελληνικής Αγωγής, εξηγεί τι το διαφοροποιεί από τα συνηθισμένα camps και αναλύει γιατί η επαφή με την ελληνική παράδοση, η καλλιέργεια της σκέψης και η δημιουργική μάθηση αποτελούν πολύτιμα εφόδια για τα παιδιά του σήμερα.
Το πρόγραμμα «Προγόνων Ιχνηλάτησις» έχει κεντρικό άξονα την ελληνική ιστορία και παράδοση. Πώς γεννήθηκε η ιδέα να δημιουργηθεί ένα summer camp με αυτή τη φιλοσοφία και τι είναι αυτό που το κάνει να ξεχωρίζει από τα συνηθισμένα καλοκαιρινά προγράμματα;
Η ιδέα γεννήθηκε από την αποστολή της Ελληνικής Αγωγής: να φέρουμε τα παιδιά σε επαφή με την ελληνική γλώσσα, την ιστορία και τον πολιτισμό, μέσα από το παιχνίδι, την τέχνη και την επίσκεψη στους τόπους όπου έζησαν οι ήρωες, οι φιλόσοφοι και οι άνθρωποι που διαμόρφωσαν τις μεγάλες ιδέες πάνω στις οποίες στηρίχθηκε ο δυτικός πολιτισμός.
Αυτό που κάνει το θερινό πρόγραμμα της Ελληνικής Αγωγής να ξεχωρίζει είναι ότι κάθε ημέρα τα παιδιά πηγαίνουν και κάπου αλλού. Επισκέπτονται αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία, ιστορικά σημεία της Αθήνας και τόπους ιδιαίτερης πολιτιστικής σημασίας. Ανεβαίνουν στην Πνύκα, περπατούν στην Αρχαία Αγορά, βλέπουν από κοντά τα μνημεία, παρατηρούν, ρωτούν, παίζουν, δημιουργούν και συνδέουν όσα ακούν με τον ίδιο τον χώρο.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, διδάσκονται μύθους, λέξεις, φράσεις και τραγούδια στα Αρχαία Ελληνικά, γνωρίζουν την ελληνική ιστορία και παράδοση και καλλιεργούν σταδιακά μια ζωντανή σχέση με τη γλώσσα και τον πολιτισμό μας. Στόχος μας είναι να τα βοηθήσουμε να εκτιμήσουν από μικρή ηλικία αυτόν τον πλούτο, να τον γνωρίσουν και να τον αγαπήσουν, ώστε μεγαλώνοντας να καταλαβαίνουν γιατί η Ελλάδα, η γλώσσα της και τα μνημεία της συγκινούν ανθρώπους από όλο τον κόσμο, εδώ και αιώνες.
Πολλοί γονείς αναζητούν δραστηριότητες που συνδυάζουν ψυχαγωγία και μάθηση. Με ποιους τρόπους τα παιδιά στο Summer Camp της Ελληνικής Αγωγής μαθαίνουν μέσα από το παιχνίδι και τη βιωματική εμπειρία;
Στο θερινό πρόγραμμα της Ελληνικής Αγωγής τα παιδιά μαθαίνουν παίζοντας, παρατηρώντας και συμμετέχοντας σε σύντομα θεατρικά δρώμενα, μιλώντας στα Αρχαία Ελληνικά. Τα παιδιά υποδύονται ήρωες και φιλοσόφους και, επειδή κάθε ημέρα επισκέπτονται και έναν διαφορετικό χώρο, η γνώση της τάξης, συνδέεται με τον τόπο, την εικόνα και τη χαρά της ανακάλυψης.
Τα παιδιά θα γνωρίσουν την αρχαία ελληνική τεχνολογία, θα παρατηρήσουν τον ουρανό, θα περπατήσουν στην Αρχαία Αγορά, θα ανέβουν στην Πνύκα, θα δουν από κοντά την Προεδρική Φρουρά και τη Βουλή, θα παίξουν αρχαία παιχνίδια στον Εθνικό Κήπο, θα επισκεφθούν το Καλλιμάρμαρο, το Ζάππειο, μουσεία λαϊκής παράδοσης, μουσικής, σχολικής ζωής και παιχνιδιών. Και αυτό συμβαίνει κάθε μέρα. Κάθε μέρα ένας διαφορετικός τόπος, μια διαφορετική αφορμή, μια νέα εικόνα, μια νέα ιστορία.
Πιστεύω πολύ στη διάκριση ανάμεσα στη διασκέδαση και την ψυχαγωγία. Η λέξη «διασκέδαση» συνδέεται με το αρχαίο ρήμα σκεδάννυμι, που σημαίνει σκορπίζω. Η ψυχαγωγία, αντιθέτως, έχει μέσα της την αγωγή της ψυχής. Στο θερινό πρόγραμμα της Ελληνικής Αγωγής θέλουμε τα παιδιά να χαρούν, να γελάσουν, να παίξουν, να χορέψουν, αλλά συγχρόνως να πάρουν μαζί τους εικόνες, λέξεις, ιστορίες, τραγούδια και βιώματα που θα καλλιεργήσουν τη σκέψη και τη φαντασία τους, δηλαδή, θα ψυχαγωγηθούν.
Το καλοκαίρι των παιδιών χρειάζεται ελευθερία, παιχνίδι και χαρά. Όταν αυτή η χαρά συνδέεται με την ιστορία, τη μυθολογία, τη γλώσσα, την τέχνη και τον πολιτισμό, τότε γίνεται παιδεία. Γιατί μόρφωση σημαίνει να δίνουμε μορφή στον νου, στην ψυχή και στη φαντασία των παιδιών.
Ως μητέρα και άνθρωπος που παρακολουθεί από κοντά την εκπαίδευση εδώ και πολλά χρόνια, ποια θεωρείτε ότι είναι τα σημαντικότερα εφόδια που αποκομίζει ένα παιδί συμμετέχοντας στο πρόγραμμα;
Ως μητέρα, αλλά και ως άνθρωπος που βρίσκεται πολλά χρόνια κοντά στα παιδιά και στην εκπαίδευση, πιστεύω ότι το μεγαλύτερο εφόδιο είναι η καλλιέργεια της σχέσης τους με την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό από μικρή ηλικία.
Δεν είναι τυχαίο ότι κάθε καλοκαίρι πολλοί Έλληνες γονείς που ζουν στο εξωτερικό φέρνουν τα παιδιά τους στην Ελληνική Αγωγή γι’ αυτό το πρόγραμμα. Έρχονται επίσης οικογένειες από την επαρχία και τα νησιά, οργανώνοντας ειδικά τη διαμονή τους στην Αθήνα, ώστε τα παιδιά τους να συμμετάσχουν. Αυτό δείχνει πόσο μεγάλη είναι η ανάγκη των γονέων να προσφέρουν στα παιδιά τους μια δυνατή σχέση με τη γλώσσα, την ιστορία και την ελληνική τους ταυτότητα.
Ένα παιδί που συμμετέχει στο πρόγραμμα επιστρέφει στο σπίτι με εικόνες, λέξεις, ιστορίες, τραγούδια, μύθους και μνήμες από τόπους που έχουν σφραγίσει την ιστορία μας. Έχει περπατήσει στην Αρχαία Αγορά, έχει ανέβει στην Πνύκα, έχει δει μνημεία, μουσεία, χώρους τέχνης, επιστήμης και παράδοσης. Όλα αυτά λειτουργούν αθόρυβα μέσα του και χτίζουν σταδιακά μια ζωντανή επαφή με τον ελληνικό πολιτισμό, τη γλώσσα και τις αξίες που διαμόρφωσαν τον τρόπο σκέψης του κόσμου μας.
Το σημαντικότερο είναι ότι καλλιεργείται η σκέψη του. Το παιδί μαθαίνει να παρατηρεί, να ρωτά, να συνδέει, να φαντάζεται, να κρίνει. Αρχίζει να καταλαβαίνει ότι τα Αρχαία Ελληνικά, η μυθολογία και η ιστορία είναι πηγή σκέψης, ομορφιάς και ελευθερίας. Αυτό, ειδικά στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, είναι πολύτιμο εφόδιο: να μεγαλώνουν τα παιδιά με σωστά Ελληνικά, κρίση, φαντασία, ήθος και παιδεία.
Ζούμε σε μια εποχή όπου τα παιδιά περνούν όλο και περισσότερο χρόνο μπροστά σε οθόνες. Πώς συμβάλλει το Summer Camp της Ελληνικής Αγωγής στην ανάπτυξη της δημιουργικότητας, της συνεργασίας και της επαφής με τον πραγματικό κόσμο;
Τα παιδιά σήμερα βλέπουν οθόνες παντού. Από πολύ μικρή ηλικία συνηθίζουν στην ταχύτητα, στην εικόνα, στην εύκολη απάντηση. Στα επόμενα χρόνια, όμως, το ζητούμενο θα είναι οι άνθρωποι που μπορούν να σκέπτονται, να κρίνουν, να επιχειρηματολογούν, να συνεργάζονται και να αποφασίζουν.
Η σύγχρονη παιδαγωγική και η έρευνα για την ανάπτυξη των παιδιών δείχνουν ότι στα πρώτα χρόνια της ζωής διαμορφώνονται οι συνήθειες, η προσοχή, η αυτορρύθμιση και ο τρόπος με τον οποίο το παιδί μαθαίνει να σκέπτεται και να λειτουργεί μέσα στον κόσμο. Γι’ αυτό έχει τόσο μεγάλη σημασία τι προσφέρουμε στα παιδιά σε αυτή την ηλικία.
Στην Ελληνική Αγωγή επιμένουμε πολύ στην καλλιέργεια της σκέψης. Μέσα από τη γλώσσα, τη μυθολογία, την ιστορία και την επαφή με μεγάλες έννοιες, όπως η δικαιοσύνη, η αρετή, η ελευθερία και η δημοκρατία, τα παιδιά μαθαίνουν σταδιακά να συνδέουν, να συγκρίνουν, να διατυπώνουν άποψη και να ακούν τον άλλον.
Αυτό είναι, κατά τη γνώμη μου, από τα σημαντικότερα εφόδια που μπορούμε να τους δώσουμε σήμερα: λιγότερη παθητική κατανάλωση εικόνων και περισσότερη σκέψη, λόγο, φαντασία, συνεργασία και κρίση.
Αν έπρεπε να απαντήσετε σε έναν γονέα που σκέφτεται ακόμη αν θα επιλέξει το συγκεκριμένο camp για το παιδί του, ποιο θα ήταν το μήνυμά σας και ποιοι είναι οι βασικοί λόγοι που αξίζει να του δώσει μια ευκαιρία;
Θα του έλεγα να δώσει στο παιδί του την ευκαιρία να δοκιμάσει κάτι διαφορετικό. Καταλαβαίνω ότι πολλοί γονείς μπορεί στην αρχή να απορήσουν: «Αρχαία Ελληνικά το καλοκαίρι; Δεν θα κουραστούν τα παιδιά;». Αυτό συμβαίνει γιατί έχουμε συνηθίσει να σκεφτόμαστε τα Αρχαία Ελληνικά ως ένα δύσκολο και σχολικό μάθημα. Στην Ελληνική Αγωγή τα προσεγγίζουμε με έναν τελείως διαφορετικό τρόπο: μέσα από το παιχνίδι, το τραγούδι, την κίνηση, το θέατρο, τους μύθους, τις λέξεις, τις εικόνες και τους ίδιους τους τόπους της ιστορίας μας.
Κάνουμε αυτό το πρόγραμμα εδώ και αρκετά χρόνια και βλέπουμε κάθε καλοκαίρι πόσο πολύ ενθουσιάζονται τα παιδιά. Χαίρονται τις εξόδους, τις δραστηριότητες, τα παιχνίδια, τις αφηγήσεις, την επαφή με την πόλη και την ιστορία της. Και οι γονείς μάς λένε πολύ συχνά, χαριτολογώντας, ότι θα ήθελαν να τους παίρνουμε κι εκείνους μαζί μας.
Αξίζει, λοιπόν, ένας γονέας να το δοκιμάσει, γιατί προσφέρει στο παιδί κάτι σπάνιο: ένα καλοκαίρι με χαρά, κίνηση, παρέα, πολιτισμό, γλώσσα, φαντασία και παιδεία. Ένα πρόγραμμα που βοηθά τα παιδιά να αγαπήσουν την Ελλάδα, την υπέροχη γλώσσα μας και τον απαράμιλλο ελληνικό πολιτισμό με τρόπο φυσικό, βιωματικό και χαρούμενο.
Σας ευχαριστούμε για την ενδιαφέρουσα συζήτηση.
