Με απόλυτη επιτυχία ολοκληρώθηκε η πρώτη χρονιά λειτουργίας για τα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία (ΔΗΜΩΣ), έναν καινοτόμο θεσμό που τελεί υπό την εποπτεία του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και υλοποιείται με την πολύτιμη στήριξη του Ιδρύματος Ωνάση.
Μετά τα θετικά αποτελέσματα του πρώτου έτους, το δίκτυο ετοιμάζεται για μια σημαντική επέκταση. Από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, οι σχολικές μονάδες αυξάνονται από 12 σε 20, διευρύνοντας το εκπαιδευτικό τους αποτύπωμα σε ολόκληρη τη χώρα.
Ο χάρτης της επέκτασης: Πού ανοίγουν τα νέα σχολεία
Κατά το πρώτο σχολικό έτος (2025-2026), το δίκτυο περιλάμβανε 12 μονάδες (έξι Γυμνάσια και έξι Γενικά Λύκεια) κατανεμημένες σε: Κολωνό, Αχαρνές, Περιστέρι, Κοζάνη, Ξάνθη και Θεσσαλονίκη.
Από το νέο σχολικό έτος 2026-2027, προστίθενται 8 νέες σχολικές μονάδες, φτάνοντας συνολικά τις 20, με την ένταξη σχολείων στις εξής περιοχές:
- Αιγάλεω
- Ρόδο
- Ηράκλειο
- Πύργο
Σύμφωνα με τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, το δίκτυο στην πλήρη ανάπτυξή του θα εξυπηρετεί περίπου 6.000 μαθητές ετησίως, με στόχο να ωφεληθούν περισσότερα από 22.000 παιδιά μέχρι το 2037.
Σύγχρονες υποδομές και ανοιχτή σύνδεση με την κοινωνία
Ο βασικός πυρήνας των ΔΗΜΩΣ είναι η προσφορά ίσων ευκαιριών και ενός αναβαθμισμένου σχολικού περιβάλλοντος, ιδιαίτερα σε περιοχές που αντιμετωπίζουν έντονες κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις. Στα σχολεία του δικτύου πραγματοποιήθηκαν ριζικές ανακαινίσεις και παρεχώρηση υπερσύγχρονου εξοπλισμού.
Παράλληλα, τα σχολεία αυτά λειτουργούν ως «ζωντανοί» πυρήνες για την τοπική κοινωνία μέσω:
- Σχολών Γονέων και ενημερωτικών δράσεων για την εφηβεία, τη συναισθηματική ανάπτυξη και την ψυχική υγεία.
- Συνεργασιών με ανώτατα πανεπιστημιακά ιδρύματα και φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
- Διεθνών ευκαιριών, καθώς οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να συμμετάσχουν σε μαθητικά συνέδρια στο εξωτερικό και διεθνείς εκπαιδευτικές δράσεις.
- Ανοιχτών Ομίλων: Μαθητές από άλλα (γειτονικά) σχολεία της περιοχής μπορούν, κατόπιν αίτησης και έγκρισης, να συμμετέχουν στους Ομίλους και τα Σύνολα των ΔΗΜΩΣ.
Πώς γίνεται η εισαγωγή των μαθητών και τι ισχύει για τα αδέρφια
Η εισαγωγή με εξετάσεις αφορά αποκλειστικά τους νέους μαθητές που επιθυμούν να φοιτήσουν στην Α΄ Γυμνασίου και την Α΄ Λυκείου, ενώ διενεργούνται και συμπληρωματικές εξετάσεις αν προκύψουν κενές θέσεις στις υπόλοιπες τάξεις.
- Διασφάλιση εντοπιότητας: Το θεσμικό πλαίσιο ορίζει ότι το ποσοστό επιλογής μαθητών από τη δημοτική ενότητα του σχολείου κυμαίνεται από 40% έως 60%. Ωστόσο, σύμφωνα με τη Διοικούσα Επιτροπή (Δ.Ε.ΔΗΜ.Ω.Σ.), λόγω των εξαιρετικά υψηλών επιδόσεων των ντόπιων μαθητών, το ποσοστό εντοπιότητας σε ορισμένα σχολεία άγγιξε ή και ξεπέρασε το 80%.
- Μεταβατική πρόβλεψη: Οι μαθητές που φοιτούσαν ήδη στα συγκεκριμένα σχολεία πριν αυτά χαρακτηριστούν ως ΔΗΜΩΣ, παραμένουν κανονικά στις θέσεις τους μέχρι την αποφοίτησή τους. Επιπλέον, για τα δύο πρώτα έτη λειτουργίας, υπάρχει ειδική μέριμνα διευκόλυνσης για την εισαγωγή των μικρότερων αδερφών τους.
Η κατακόρυφη αύξηση του ενδιαφέροντος αποτυπώνεται ξεκάθαρα και στους αριθμούς. Κατά την πρώτη χρονιά λειτουργίας κατατέθηκαν 3.276 αιτήσεις για 1.166 θέσεις, ενώ για τη φετινή, δεύτερη χρονιά, οι αιτήσεις εκτοξεύθηκαν στις 3.946 για 1.786 διαθέσιμες θέσεις, αποδεικνύοντας την τεράστια αποδοχή του θεσμού από την εκπαιδευτική κοινότητα.
Σ. Ζαχαράκη: «Ένα σύγχρονο δημόσιο σχολείο που λειτουργεί ως πρότυπο για ολόκληρο το εκπαιδευτικό σύστημα»
Για μία «σημαντική εκπαιδευτική πρωτοβουλία», που «αποδεικνύει έμπρακτα την αξία της» έκανε λόγο η υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για τον έναν χρόνο λειτουργίας των Δημοσίων Ωνασείων Σχολείων.
«Τα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία επιβεβαιώνουν ότι το δημόσιο σχολείο μπορεί να εξελίσσεται, να καινοτομεί και να προσφέρει περισσότερες δυνατότητες στους μαθητές και τις μαθήτριές του, διατηρώντας ακέραιο τον δημόσιο και κοινωνικό του χαρακτήρα», τόνισε η κα. Ζαχαράκη.
Η υπουργός πρόσθεσε ότι ο πρώτος χρόνος λειτουργίας των ΔΗΜΩΣ απέδειξε ότι η επένδυση στους εκπαιδευτικούς, η αξιοποίηση της καινοτομίας και η ενίσχυση της σύνδεσης του σχολείου με την κοινωνία, φέρνει ένα «μετρήσιμο και ουσιαστικό» αποτέλεσμα και για αυτόν τον λόγο το δίκτυο των ΔΗΜΩΣ θα επεκταθεί, «δίνοντας σε ακόμη περισσότερους μαθητές, σε περισσότερες περιοχές της χώρας, πρόσβαση σε ένα σύγχρονο δημόσιο σχολείο που λειτουργεί ως πρότυπο για ολόκληρο το εκπαιδευτικό σύστημα».
«Στις αίθουσες των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων συνυπάρχουν η γνώση και η καινοτομία, η Τεχνητή Νοημοσύνη και η κριτική σκέψη, η δημιουργικότητα, η εξωστρέφεια, ο εθελοντισμός, η αριστεία και η συμπερίληψη. Παράλληλα, τα σχολεία αυτά εξελίσσονται σε ζωντανά κύτταρα των τοπικών κοινωνιών, καλλιεργώντας σχέσεις εμπιστοσύνης με τις οικογένειες, τους τοπικούς φορείς και τους ίδιους τους νέους», επεσήμανε η κα. Ζαχαράκη.
«Αυτό είναι το δημόσιο σχολείο που οικοδομούμε. Ένα σχολείο που διευρύνει τις ευκαιρίες αντί να αναπαράγει τις ανισότητες. Ένα σχολείο που δεν ακολουθεί απλώς τις εξελίξεις, αλλά συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωσή τους. Ένα σχολείο που προετοιμάζει τους αυριανούς πολίτες με γνώσεις, δεξιότητες, αξίες και αυτοπεποίθηση για έναν κόσμο που αλλάζει διαρκώς», κατέληξε η υπουργός Παιδείας.
Αντώνης. Σ. Παπαδημητρίου: «Ο πρώτος χρόνος λειτουργίας ανέδειξε τα ΔΗΜΩΣ σε ζωντανούς πυρήνες των τοπικών κοινωνιών»
Στα οφέλη που έχουν προκύψει κατά τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του δικτύου των Δημοσίων Ωνασείων Σχολείων αναφέρθηκε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση, Στέλιος Αντώνης Παπαδημητρίου. Όπως είπε χαρακτηριστικά, αποκαλύφθηκαν «κρυμμένες δυνάμεις» σε περιοχές της χώρας που αντιμετωπίζουν κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις.
Κατά τον πρώτο χρόνο τα ΔΗΜΩΣ, όπως ανέφερε, αναδείχθηκαν «σε ζωντανούς πυρήνες των τοπικών κοινωνιών». «Για παράδειγμα, οι σχολικές μονάδες εξοπλίστηκαν με διαδραστικούς πίνακες και ηλεκτρονικούς υπολογιστές τελευταίας τεχνολογίας και οι εκπαιδευτικοί επιμορφώθηκαν στην χρήση τους. Η εκπαιδευτική εμπειρία εμπλουτίστηκε μέσα από Ομίλους και Σύνολα με έμφαση στις θετικές και ανθρωπιστικές επιστήμες, το θέατρο, τα εικαστικά, τη μουσική, καθώς και δράσεις ρομποτικής, επιχειρηματικότητας, περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ενεργούς πολιτειότητας. Κάθε σχολείο διαθέτει έναν Επιστήμονα Πληροφορικής, έναν παιδοψυχολόγο και μία νοσηλεύτρια πλήρους απασχόλησης, επί πλέον αυτών που παρέχει το κράτος», επεσήμανε.
Ο κ. Παπαδημητρίου στάθηκε ιδιαίτερα και στα οφέλη για τους εκπαιδευτικούς που εμπιστεύονται το δίκτυο των ΔΗΜΩΣ. «Είναι οι άνθρωποι που ξέρουν την καθημερινότητα των παιδιών, καταλαβαίνουν τις ανάγκες της κοινότητας και μπορούν να μετατρέψουν τις ιδέες σε ουσιαστική μάθηση. Και αυτό επειδή μέσα στις τάξεις η τεχνολογία και η πολυγλωσσία γίνονται εργαλεία ενδυνάμωσης», τόνισε.
«Οι εκπαιδευτικοί έχουν πλέον τον χώρο να δοκιμάσουν, να εμπνεύσουν και να συνεργαστούν. Όλα αυτά χωρίς το ωράριό τους να υπερβαίνει το καθορισμένο, και με πρόβλεψη για αμοιβή για το πρόσθετο έργο που παράγουν στο πλαίσιο των Ομίλων, πρόσβαση σε εξειδικευμένα δωρεάν προγράμματα επιμόρφωσης και δυνατότητα διεκδίκησης υποτροφιών για κάλυψη διδάκτρων έως του ποσού των 5.000 ευρώ για μεταπτυχιακά προγράμματα σε Ελληνικά Δημόσια Πανεπιστήμια», πρόσθεσε.
Όσον αφορά τους στόχους για την επόμενη ημέρα, ο κ. Παπαδημητρίου σημείωσε ότι θα δοθεί έμφαση στην ακόμα καλύτερη λειτουργία των Ομίλων. «Η έμφαση θα είναι στις πρώτες τάξεις στην κοινωνικοποίηση των παιδιών, στη σωστή χρήση της τεχνολογίας και στις ανθρωπιστικές επιστήμες. Ταυτόχρονα στη 2η και 3η Λυκείου θα δοθεί έμφαση στην ενισχυτική διδασκαλία», είπε.
Επίσης, σημαντική θα είναι και η ανάπτυξη συνεργασιών με πανεπιστήμια και φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης, ώστε η σχολική ζωή να συνδέεται με την κοινωνία, κάτι που ήδη ξεκίνησε από την πρώτη χρονιά, με το παράδειγμα του Πανεπιστημίου Μακεδονίας και την εκπαιδευτική δράση NextGen Hackathon.
Τέλος, ερωτηθείς για τη μελλοντική ανάπτυξη του δικτύου των σχολικών μονάδων, υπογράμμισε ότι στόχος είναι η διαμόρφωση ενός δικτύου δημόσιων σχολείων που θα δημιουργεί σταθερό και διαρκές αποτύπωμα στη δημόσια εκπαίδευση.
