H UNICEF λειτουργεί για πρώτη φορά μόνιμα γραφεία στην Ελλάδα και η ζωή των παιδιών μας πρόκειται να γίνει καλύτερη -Αποκλειστικό ρεπορτάζ Infokids.gr

Η ανακοίνωση ότι η UNICEF φεύγει από την Ελλάδα, πριν από ακριβώς τρία χρόνια, προκάλεσε απογοήτευση και έντονο προβληματισμό για το μέλλον αυτής της χώρας που εγκαταλείπεται από το κορυφαίο όργανο του ΟΗΕ, το οποίο δημιουργήθηκε μετά την λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου με σκοπό την άμεση παροχή βοήθειας και υποστήριξης στα παιδιά που επλήγησαν από αυτόν.

Λίγοι, όμως, είναι αυτοί που γνώριζαν τότε, ότι στην πραγματικότητα η UNICEF δεν είχε ποτέ δικά της γραφεία στη χώρα. Απέκτησε για πρώτη φορά μόνιμα γραφεία τον Νοέμβριο του 2020, όταν το Ελληνικό Κράτος και η UNICEF συμφώνησαν και κατοχύρωσαν την άμεση συνεργασία τους, για την εφαρμογή προγραμμάτων και πρωτοβουλιών με στόχο την κάλυψη των άμεσων αναγκών των παιδιών στη χώρα.

Προκειμένου να ξεκαθαρίσουμε τι πήγε λάθος τα προηγούμενα χρόνια, τι ήταν αυτό που οδήγησε στην πρώτη ίδρυση των γραφείων του Διεθνούς Ταμείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά στην Ελλάδα, αλλά και ποιοι είναι οι πρώτοι στόχοι προκειμένου να γίνει η ζωή αυτών καλύτερη τα επόμενα χρόνια, συνομιλήσαμε με την Υπεύθυνη Επικοινωνίας του Γραφείου του Οργανισμού στην Ελλάδα κ. Όλγα Σιώκου-Σιόβα, καθώς και με την Αντιδήμαρχο Εξωστρέφειας και Κοινωνίας των Πολιτών του Δ. Αθηναίων κ. Κατερίνα Γκαγκάκη για το Μνημόνιο Συνεργασίας που οι δύο φορείς σύναψαν.

“Η UNICEF δεν έφυγε από την Ελλάδα – Ήρθε τώρα για πρώτη φορά”

Η κ. Σιώκου-Σιόβα περιγράφει:

“Είναι λάθος να λέμε, ότι έφυγε η UNICEF από την Ελλάδα το 2018. Από το 1977 η UNICEF είχε παραχωρήσει την άδεια χρήσης του ονόματος και του λογοτύπου της σε έναν ανεξάρτητο, τοπικό μη κυβερνητικό φορέα στην Ελλάδα γνωστό ως η Ελληνική Εθνική Επιτροπή για τη UNICEF, με σκοπό να στηρίζει το έργο της UNICEF ανά τον κόσμο μέσω συλλογής πόρων στη χώρα, αλλά και να ενημερώνει το ελληνικό κοινό γύρω από θέματα που αφορούν τα Δικαιώματα του Παιδιού -σε πολλές χώρες υπάρχουν αντίστοιχοι τέτοιοι φορείς. Για πάνω από 40 χρόνια, εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες στήριξαν το παγκόσμιο έργο του Οργανισμού μέσω του φορέα αυτού.

Το 2017, παρόλα αυτά, μετά από μια σειρά εσωτερικών ζητημάτων τα οποία οδήγησαν τόσο το Διοικητικό Συμβούλιο της Εθνικής Επιτροπής όσο και τον ίδιο τον Οργανισμό να διατελέσουν ελέγχους διακυβέρνησης και διαχείρισης πόρων σε βάθος 10ετίας αλλά και μετά από σειρά διαπραγματεύσεων και συζητήσεων μεταξύ των δύο οντοτήτων, δυστυχώς η UNICEF κατέληξε στην δυσάρεστη απόφαση να λήξει την συνεργασία της με τον συγκεκριμένο φορέα τον Απρίλιο του 2018.

Αν και τα πορίσματα δεν έδειξαν συγκεκριμένες οικονομικές ατασθαλίες, το σύνολο των μεταρρυθμίσεων που ζητήθηκαν για την ομαλή συνέχιση της συνεργασίας, ξεκινώντας από την αναδιαμόρφωση του ανθρώπινου δυναμικού, δεν έγινε δεκτό από την πλειοψηφία του Συμβουλίου της Επιτροπής οπότε η UNICEF αποφάσισε πως η συνεργασία δεν θα μπορούσε να συνεχιστεί. Ο Ο Οργανισμός παρόλα αυτά παραμένει ευγνώμων για το έργο που διατέλεσε ο φορέας όλα αυτά τα χρόνια.

Στα πλάνα του Οργανισμού ήταν πάντα να συνεχιστεί το έργο του, με κάποια άλλη οντότητα. Έπειτα από πολλές συζητήσεις με το ελληνικό κράτος (τόσο με την παρούσα όσο και με την προηγούμενη κυβέρνηση) διαπιστώθηκε ότι η Ελλάδα, πέρα από το προσφυγομεταναστευτικό (για το οποίο η UNICEF είχε αποστείλει ομάδα από το 2016), έχει πολλούς τομείς στους οποίους χρήζει περαιτέρω συνεργασίας, όπως η παιδική προστασία ή ανάπτυξη της εκπαίδευσης κ.λ.π. Έτσι, αποφασίστηκε τον Νοέμβριο του 2020 να ανοίξει το πρώτο γραφείο της UNICEF στην Ελλάδα, στο οποίο εντάχθηκε βέβαια και το προσφυγομεταναστευτικό τμήμα.”

“Η κατάσταση στην Ελλάδα δεν είναι ενθαρρυντική”

Η κ. Σιώκου-Σιόβα εξηγεί, ότι ένα από τα πρώτα project που ανέλαβε η UNICEF στην Ελλάδα είναι μια πρώτη ανάλυση της κατάστασης των παιδιών στην Ελλάδα -πού βρισκόμαστε, δηλαδή, συγκριτικά με την υπόλοιπη Ευρώπη. Τα αποτελέσματα έδειξαν, ότι η κατάσταση δεν είναι ενθαρρυντική:

Το επίσημα στοιχεία και οι δείκτες, καθώς και το 5ετές Πρόγραμμα του Οργανισμού (2022-2026) για κάθε παιδί στη χώρα θα ανακοινωθούν τον το φθινόπωρο του 2021 σε συνεργασία με το Ελληνικό Κράτος και το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Κάποια ενδεικτικά πρώτα στοιχεία, όμως, δείχνουν ότι είμαστε στις χαμηλότερες θέσεις στην Ευρώπη στην Παιδική Θνησιμότητα, στην Παιδική Φτώχεια και στην Παιδική Παχυσαρκία. Πρόκειται για πληγές που θα πρέπει να κλείσουν άμεσα…

“Το πόρισμα που μπορούμε να μοιραστούμε σε αυτό το σημείο είναι ότι αν και η χώρα έχει κάνει σημαντική πρόοδο από την λήξη το Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ένας μεγάλος αριθμός παιδιών και νέων στην Ελλάδα παραμένει πίσω σε θέματα προσχολικής ανάπτυξης, φτώχειας, διατροφής/παχυσαρκίας, ποιοτικής εκπαίδευσης και προετοιμασίας για την μετάβαση από το σχολείο στην επαγγελματική ζωή.

Επίσης υπάρχουν πολλές κατηγορίες όπου δεδομένα δεν είναι ακόμα διαθέσιμα όπως για παράδειγμα η βία κατά των παιδιών τόσο σε ενδοοικογενειακό περιβάλλον όσο και σε σχολεία, στο διαδίκτυο και στις κοινότητες που ζουν.

Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα παραμένει μια από τις πιο δύσκολες χώρες για ένα παιδί να ζει εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στόχος μας είναι να μεταμορφώσουμε την Ελλάδα σε μια από τις καλύτερες χώρες για να μεγαλώνει ένα παιδί” λέει η κ. Σιώκου-Σιόβα και συμπληρώνει:

“Τα καλά νέα είναι, ότι υπάρχει πάρα πολλή όρεξη και με όλους τους τομείς που έχουμε μιλήσει διαπιστώνουμε, ότι είναι πρόθυμοι να θέσουν σε άμεση ενέργεια προγράμματα που ετοιμάζουμε. Ήδη γίνονται πάρα πολλά πράγματα!”.

Η συνεργασία με τον Δήμο Αθηναίων και 3 ακόμα μεγάλους Δήμους της Ελλάδας

Ένα από τα προγράμματα που ΄τρέχουμε’ είναι το Πόλεις Φιλικές Προς Τα Παιδιά. Τρέχει ήδη σε πάνω από 40 χώρες στην κόσμο και η Αθήνα είναι η πρώτη πόλη που θα το εφαρμόσει στην Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό η UNICEF προσεγγίζει Δήμους (ή το ανάποδο) και αποφασίζουν από κοινού σε ένα 5ετές πλάνο με πολλές και διάφορες εφαρμογές, από την πρακτική προσβασιμότητα σε χώρους για άτομα ΑμεΑ, μέχρι την ασφαλή μετακίνηση όλων των παιδιών, την συμμετοχή τους στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, την ευαισθητοποίηση για την κλιματική αλλαγή κ.α. Ήδη είμαστε σε συζητήσεις και με τους Δήμους Ιωαννίνων, Αλεξανδρούπολης καιΣάμου -ενώ κι άλλοι Δήμοι φαίνεται να παίρνουν σειρά. Θέλουμε κάθε Δήμος και κάθε κοινότητα στην Ελλάδα να υιοθετήσει αυτό το πρόγραμμα, το οποίο, μεταξύ άλλων, διευκολύνει τις αιτήσεις των τοπικών αυτοδιοικήσεων για χρηματοδοτήσεις από ευρωπαϊκές επιχορηγήσεις”, εξηγεί η κ. Σιώκου- Σιόβα.

Κατερίνα Γκαγκάκη: “Δίνεται μια τεράστια ευκαιρία στα παιδιά να συμμετάσχουν σε δράσεις και να διεκδικήσουν μια καλύτερη πόλη για να ζουν!”

Κ. Μπακογιάννης, L. Calestini (Εκπρόσωπος του Γραφείου της UNICEF στην Ελλάδα), Κ. Γκαγκάκη, Μ. Καλαμπόκας

“Είναι μεγάλη η χαρά που μπορούμε να συνεργαστούμε τόσο ενεργά με την πραγματική UNICEF. Μπήκαμε σε κάθε διαδικασία εξέτασης και διερεύνησης του τι συμβαίνει αυτή τη στιγμή στον Δήμο της Αθήνας με πληθυσμούς παιδιών που αφορούν ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, σχολεία, θέματα που έχουν να κάνουν με παιδική κακοποίηση κ.λ.π. Στα κοινωνικά μας ιατρεία ξεκίνησε ήδη ενημέρωση των παιδιών για ζητήματα όπως η διακοπή του καπνίσματος (ή η μη έναρξη), η προστασία από διαφόρων ειδών ασθένειες, η υγιεινή διατροφή κ.α. Επίσης, υπάρχει ένα τεράστιο θέμα που αφορά την προσβασιμότητα στην πόλη, ενώ ενισχύεται και η περιβαλλοντική εκπαίδευση.

Με το Μνημόνιο, λοιπόν, που ο Δήμος της Αθήνας υπέγραψε με τη UNICEF πήρε την επίσημη σφραγίδα της υποψήφιας πόλης φιλικής προς τα παιδιά, είμαστε ο πρώτος Δήμος στην Ελλάδα, και έχουμε ήδη ξεκινήσει την καταγραφή των ζητημάτων, ώστε οι υπηρεσίες να γνωρίζουν πού βρίσκονται”, λέει η κ. Γκαγκάκη, η οποία προσθέτει, ότι “τα παιδιά δεν χρειάζεται, για να μπορέσουν να απολαμβάνουν την πόλη τους και να την χαίρονται και να αισθάνονται ασφαλή σε αυτή, να ανήκουν σε κάποια ευπαθή ή μη ευπαθή ομάδα. Μας δίνεται τώρα μια τεράστια ευκαιρία να συμμετάσχουν μα και να διεκδικήσουν μια καλύτερη πόλη για να ζήσουν!”

“Η Ελλάδα μία από τις πρώτες χώρες υψηλού εισοδήματος που θα εφαρμόσουν το πρόγραμμα ΕU CHILD GUARANTEE”

Στις επόμενες προγραμματισμένες δράσεις της, η UNICEF βρίσκεται σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με το πρόγραμμα ΕU CHILD GUARANTEE, το οποίο τρέχει σε 7 χώρες, μια εκ των οποίων είναι Ελλάδα. Το πρόγραμμα αυτό, μας εξηγεί η κ. Σιώκου-Σιόβα, έχει 5 βασικούς πυλώνες: “Την αποϊδρυματοποίηση των παιδιών που ζουν σε ιδρύματα (στοχεύουμε να πιάσουμε τον στόχο αυτό μέσα στα επόμενα 2 έτη, χάρη στις μεταρρυθμίσεις του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων στην προώθηση του θεσμού της αναδοχής), την εκπαίδευση και ένταξη όλων των παιδιών – και κυρίως των πιο ευάλωτων ομάδων όπως παιδιά με αναπηρία, παιδιά Ρομά, παιδιά που ζουν σε ιδρύματα – στο σχολείο, τη νεανική κατάρτιση και απασχολησιμότητα που θα συνδέσει και τον δημόσιο και τον ιδιωτικό φορέα με τους νέους ώστε να υπάρξει και κατάρτιση και απασχόληση -στόχος εδώ είναι η επένδυση στην απόκτηση δεξιοτήτων ζωής και εργασιακής ετοιμότητας για την ευάλωτη νεολαία. Την αυτόνομη διαβίωση για να υποστηριχθεί η μετάβαση των παιδιών στην ενηλικίωση. Τέλος, τη διαρκή έρευνα για την ενημέρωση και την ενίσχυση των εθνικών στρατηγικών που εστιάζουν στην εξάλειψη της φτώχειας στα παιδιά καθώς και στις προσπάθειες κοινωνικής τους ένταξης.”

Στο πλαίσιο των παραπάνω προγραμμάτων η UNICEF συνεργάζεται ήδη με σειρά Υπουργείων όπως το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων και το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, ώστε μέσα από την δημόσια εκπαίδευση να στηρίξει τα παιδιά στις ανάγκες και τις φιλοδοξίες τους, χωρίς βέβαια να παραλείψει και το κομμάτι της ανθρωπιστικής βοήθειας.

“Το μότο του Οργανισμού είναι ‘Για κάθε Παιδί’ και αυτός είναι ο μεγάλος στόχος μας: Με τη βοήθεια γονιών, εκπαιδευτικών, φορέων, αλλά κυρίως των ίδιων των παιδιών και των νέων να δημιουργήσουμε συμβούλια και ανοιχτές ομάδες εργασίας που θα μας καθοδηγήσουν, προκειμένου οι παρεμβάσεις μας να φτάσουν κάθε παιδί στη χώρα”, καταλήγει η ίδια.