Στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) παραπέμπει οριστικά την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αιτία της παραπομπής είναι η άρνηση της χώρας να ευθυγραμμίσει πλήρως την εθνική της νομοθεσία με την ευρωπαϊκή οδηγία για την εργασία ορισμένου χρόνου, η οποία απαγορεύει ρητά τις διακρίσεις εις βάρος των συμβασιούχων εργαζομένων.
Σύμφωνα με το σκεπτικό της Κομισιόν, το ελληνικό δίκαιο επιβάλλει λιγότερο ευνοϊκούς όρους απασχόλησης για τους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς (ορισμένου χρόνου) που στελεχώνουν τα δημόσια σχολεία, σε σύγκριση με τους μόνιμους συναδέλφους τους. Οι πιο κραυγαλέες διακρίσεις εντοπίζονται σε θεμελιώδη δικαιώματα, όπως είναι η άδεια μητρότητας και η αναρρωτική άδεια, όπου οι αναπληρωτές δικαιούνται σημαντικά λιγότερες ημέρες.
Το χρονικό της ευρωπαϊκής «καμπάνας»
Η παραπομπή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποτελεί το τελικό στάδιο μιας μακράς διαδικασίας επί παραβάσει, κατά την οποία η Αθήνα απέτυχε να δώσει ικανοποιητικές εξηγήσεις:
- Ιούλιος 2024: Η Κομισιόν εκκινεί τη διαδικασία στέλνοντας την πρώτη προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα. Οι ελληνικές απαντήσεις και τα επιχειρήματα για τη διαφορετική μεταχείριση κρίθηκαν μη ικανοποιητικά.
- Μάιος 2025: Η Επιτροπή κλιμακώνει τη στάση της και αποστέλλει στην Ελλάδα την «αιτιολογημένη γνώμη».
- Ιούλιος 2026: Καθώς οι ελληνικές εξηγήσεις δεν έπεισαν τις Βρυξέλλες ούτε αναίρεσαν τις ευρωπαϊκές ανησυχίες, η Κομισιόν έλαβε την απόφαση να οδηγήσει την Ελλάδα στα δικαστήρια.
Τι προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία
Η ευρωπαϊκή οδηγία για την εργασία ορισμένου χρόνου (Οδηγία 1999/70/ΕΚ του Συμβουλίου) έχει θεσπιστεί με σκοπό να βάλει φρένο στην κατάχρηση των διαδοχικών συμβάσεων και, κυρίως, να εγγυηθεί την ίση μεταχείριση μεταξύ των εργαζομένων ορισμένου και αορίστου χρόνου.
Η νομοθεσία της ΕΕ απαγορεύει αυστηρά οποιαδήποτε δυσμενή διάκριση εις βάρος των συμβασιούχων, εκτός εάν αυτή δικαιολογείται από απόλυτα αντικειμενικούς λόγους – κάτι που στην περίπτωση των Ελλήνων εκπαιδευτικών δεν αποδείχθηκε.
Τα κράτη-μέλη έχουν την υποχρέωση να διασφαλίζουν την τήρηση αυτής της ισότητας μέσω των εθνικών τους νόμων ή συλλογικών συμβάσεων. Πλέον, η Ελλάδα καλείται να λογοδοτήσει ενώπιον του Δικαστηρίου της ΕΕ, αντιμετωπίζοντας τον κίνδυνο σοβαρών κυρώσεων εάν δεν προχωρήσει άμεσα στην πλήρη εξίσωση των δικαιωμάτων των αναπληρωτών με εκείνα των μονίμων εκπαιδευτικών.
