Η Instagram ανακοίνωσε ότι θα αρχίσει να ειδοποιεί τους γονείς όταν τα παιδιά τους πραγματοποιούν επαναλαμβανόμενες αναζητήσεις με όρους που σχετίζονται με αυτοκτονία ή αυτοτραυματισμό. Η ανακοίνωση έγινε την Πέμπτη, την ώρα που η μητρική εταιρεία Meta βρίσκεται αντιμέτωπη με δύο σημαντικές δικαστικές υποθέσεις για πιθανές βλάβες σε ανηλίκους.
Στο Λος Άντζελες εκδικάζεται υπόθεση σχετικά με το αν οι πλατφόρμες της Meta προκαλούν εθισμό και βλάπτουν σκόπιμα παιδιά, ενώ στο Νέο Μεξικό εξετάζεται αν η εταιρεία απέτυχε να προστατεύσει ανηλίκους από σεξουαλική εκμετάλλευση μέσω των υπηρεσιών της.
Οι νέες ειδοποιήσεις θα αποστέλλονται αποκλειστικά σε γονείς που έχουν ενεργοποιήσει τη γονική επίβλεψη στο Instagram. Η εταιρεία διευκρίνισε ότι ήδη αποκλείει σχετικό περιεχόμενο από τα αποτελέσματα αναζήτησης των εφήβων και τους κατευθύνει σε γραμμές υποστήριξης.
Χιλιάδες οικογένειες, σχολικές περιφέρειες και δημόσιοι φορείς έχουν κινηθεί νομικά κατά της Meta και άλλων εταιρειών κοινωνικής δικτύωσης, υποστηρίζοντας ότι οι πλατφόρμες σχεδιάζονται με τρόπο που ενισχύει τον εθισμό και δεν προστατεύει επαρκώς τα παιδιά από περιεχόμενο που συνδέεται με κατάθλιψη, διατροφικές διαταραχές και αυτοκτονία.
Οι θέσεις της Meta και η επιστημονική συζήτηση
Στελέχη της εταιρείας, μεταξύ των οποίων ο Mark Zuckerberg, έχουν αρνηθεί ότι τα social media προκαλούν εθισμό. Κατά τη διάρκεια της δίκης στο Λος Άντζελες, υποστήριξε ότι η επιστημονική βιβλιογραφία δεν έχει αποδείξει ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης βλάπτουν την ψυχική υγεία.
Αντίστοιχη θέση εξέφρασε και ο επικεφαλής της Instagram, Adam Mosseri, ο οποίος αμφισβήτησε τον χαρακτηρισμό «εθισμός», περιγράφοντας τη συχνή χρήση από παιδιά ως «προβληματική χρήση», παρόμοια με την υπερβολική παρακολούθηση τηλεόρασης.
Παρότι ο εθισμός στα social media δεν αποτελεί επίσημη ψυχιατρική διάγνωση, ερευνητές έχουν επισημάνει τις αρνητικές επιπτώσεις της υπερβολικής χρήσης στους νέους, ενώ διεθνώς αυξάνεται η ανησυχία νομοθετών για το θέμα.
Πώς θα λειτουργούν οι ειδοποιήσεις
Οι ειδοποιήσεις προς τους γονείς θα αποστέλλονται μέσω email, SMS ή WhatsApp, αλλά και μέσα από τον λογαριασμό του γονέα στην πλατφόρμα. Για να ενεργοποιηθεί η γονική επίβλεψη απαιτείται συναίνεση τόσο του εφήβου όσο και του γονέα, μέσω πρόσκλησης μέσα στην εφαρμογή. Το μέτρο αφορά χρήστες ηλικίας 13 έως 17 ετών και προβλέπει έναν γονέα ανά λογαριασμό εφήβου.
Η Meta ανακοίνωσε επίσης ότι εξετάζει την αποστολή ειδοποιήσεων όταν έφηβοι επιχειρούν να ξεκινήσουν συνομιλίες με τεχνητή νοημοσύνη που σχετίζονται με αυτοκτονία ή αυτοτραυματισμό.
Αντιδράσεις οργανώσεων
Παρά τα νέα εργαλεία, οργανώσεις προστασίας παιδιών εκφράζουν επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητά τους. Εκπρόσωποι υποστηρίζουν ότι η ευθύνη μεταφέρεται στους γονείς, αντί να αντιμετωπίζονται τα προβλήματα στον σχεδιασμό των ίδιων των πλατφορμών.
