Με ένα βίντεο στο Instagram, ο πρωθυπουργός απευθύνεται σε παιδιά, γονείς και πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, με αφορμή τη σημερινή ψηφοφορία για το ηλικιακό όριο των 15 ετών. Τι προβλέπει το νομοσχέδιο και τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς.
«Ένα τελευταίο βίντεο και το κλείνω». Μια φράση που ακούγεται καθημερινά σε χιλιάδες σπίτια, όταν οι γονείς προσπαθούν να πείσουν τα παιδιά να αφήσουν το κινητό τους, επέλεξε ο Κυριάκος Μητσοτάκης για να ξεκινήσει το νέο του βίντεο στο Instagram. Με αφορμή τη σημερινή ψηφοφορία στη Βουλή για την απαγόρευση πρόσβασης στα social media σε παιδιά κάτω των 15 ετών, ο πρωθυπουργός απευθύνθηκε τόσο στους ανήλικους χρήστες όσο και στους γονείς τους, στέλνοντας παράλληλα μήνυμα στις εταιρείες που διαχειρίζονται τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Το νέο πλαίσιο προβλέπεται να τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου 2027, μεταφέροντας στις πλατφόρμες την ευθύνη για την αξιόπιστη επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών.
«Όταν το ατελείωτο σκρολάρισμα στερεί από ένα παιδί ύπνο»
Στο βίντεό του ο πρωθυπουργός αναφέρεται στις συνέπειες της υπερβολικής ενασχόλησης των παιδιών με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Όταν όμως το ατελείωτο σκρολάρισμα στερεί από ένα παιδί ύπνο, δυνατότητα συγκέντρωσης, χρόνο με φίλους, κάθε γονιός οφείλει να παρέμβει».
Ο ίδιος επισημαίνει ότι η Πολιτεία πρέπει να στηρίξει τους γονείς στην προσπάθεια αυτή, ενώ απευθύνεται ξεχωριστά και στα παιδιά: «Θέλω όμως να έχετε περισσότερο χώρο και περισσότερο χρόνο για όσα σας κάνουν πραγματικά χαρούμενους. Χωρίς την πίεση να είστε διαρκώς online». Διευκρινίζει, ακόμη, ότι η νέα ρύθμιση αφορά τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και όχι γενικά τη χρήση κινητών τηλεφώνων ή άλλων εφαρμογών.
Το μήνυμα στους γονείς και στις πλατφόρμες
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναγνωρίζει τη δυσκολία που αντιμετωπίζουν οι οικογένειες στην προσπάθειά τους να περιορίσουν τον χρόνο που περνούν τα παιδιά μπροστά στην οθόνη. «Ξέρω πολύ καλά ότι είναι δύσκολο να παλεύετε μόνοι σας με αλγορίθμους που είναι σχεδιασμένοι για να κρατούν τα παιδιά κολλημένα στην οθόνη. Ερχόμαστε να σας βοηθήσουμε. Να σας στηρίξουμε».
Απευθυνόμενος στις εταιρείες κοινωνικής δικτύωσης, ζητά να αναλάβουν την ευθύνη για τον έλεγχο ηλικίας των χρηστών, με προστασία των προσωπικών τους δεδομένων. «Έχετε ευθύνη να ελέγχετε αξιόπιστα την ηλικία των χρηστών με πλήρη προστασία της ιδιωτικότητας. Και έχετε δυόμισι μήνες μπροστά σας για να το κάνετε».
Ο πρωθυπουργός αναφέρεται επίσης στην προσπάθεια διαμόρφωσης κοινής ευρωπαϊκής πολιτικής για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο.
Τι θα ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2027
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο και τις διευκρινίσεις του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το νέο πλαίσιο προβλέπει:
- Απαγόρευση πρόσβασης σε υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης που καλύπτει η ρύθμιση για παιδιά κάτω των 15 ετών.
- Χωρίς εξαίρεση ακόμη και αν υπάρχει συγκατάθεση των γονέων.
- Υποχρεωτική επαλήθευση ηλικίας από τις πλατφόρμες, με προστασία των προσωπικών δεδομένων.
- Εφαρμογή του ηλικιακού ορίου και στους λογαριασμούς που έχουν ήδη δημιουργηθεί.
- Καμία νέα χρηματική ποινή για παιδιά ή γονείς στο πλαίσιο των συγκεκριμένων διατάξεων.
Μια σημαντική διευκρίνιση αφορά το έτος γέννησης των παιδιών. Σύμφωνα με το υπουργείο, από την 1η Ιανουαρίου 2027 ο περιορισμός θα αφορά παιδιά που έχουν γεννηθεί το 2013 και μετά. Για τις ανάγκες της συγκεκριμένης ρύθμισης, όλα τα παιδιά που έχουν γεννηθεί μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος αντιμετωπίζονται ως συνομήλικα.
Για την επαλήθευση της ηλικίας μπορούν να χρησιμοποιούνται εργαλεία όπως το Kids Wallet και το Gov.gr Wallet, χωρίς να καθίσταται υποχρεωτική αποκλειστικά η χρήση κάποιας από αυτές τις εφαρμογές.
Θα αρκεί η απαγόρευση για να περιοριστεί η υπερβολική χρήση;
Το ηλικιακό όριο αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης συζήτησης για τις επιπτώσεις της ψηφιακής καθημερινότητας στην ανάπτυξη των παιδιών. Σύμφωνα με στοιχεία του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου που επικαλείται το υπουργείο, ένας στους τέσσερις μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου δηλώνει υπερβολική χρήση των social media.
Παρότι η συστηματική έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο και η υπερβολική χρήση μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα, η αποτελεσματικότητα του νέου ηλικιακού ορίου θα χρειαστεί να αξιολογηθεί στην πράξη.
Στο μεταξύ, η συζήτηση μέσα στην οικογένεια για τη χρήση των social media, οι σταθεροί κανόνες και το παράδειγμα των ενηλίκων εξακολουθούν να έχουν σημαντικό ρόλο.
Ο πρωθυπουργός ολοκληρώνει το βίντεό του με μία ακόμη προτροπή: «Και τώρα μπορείτε να αφήσετε λίγο το κινητό. Και εγώ μαζί σας».
