Η τραγωδία με τον θάνατο νεογνού λίγες ώρες μετά τη γέννησή του στο σπίτι επαναφέρει τη συζήτηση για την ασφάλεια του τοκετού εκτός μαιευτηρίου. Η Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής επισημαίνει τους κινδύνους, τις απαραίτητες προϋποθέσεις και τη σημασία της άμεσης νεογνολογικής φροντίδας.
Ο θάνατος ενός νεογέννητου βρέφους στη Νέα Φιλαδέλφεια, λίγες ώρες μετά από τοκετό που πραγματοποιήθηκε στο σπίτι της οικογένειας με τη συνδρομή μαίας, προκαλεί θλίψη και εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια της μητέρας και του παιδιού κατά τη γέννηση. Το περιστατικό έγινε γνωστό στις 6 Νοεμβρίου 2026. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, το νεογνό παρουσίασε αναπνευστικά προβλήματα μετά τη γέννησή του και η κατάστασή του επιδεινώθηκε τις επόμενες ώρες. Παρά τις προσπάθειες ανάνηψης και τη μεταφορά του στο νοσοκομείο, το βρέφος κατέληξε. Οι αρμόδιες αρχές διερευνούν τις ακριβείς συνθήκες και τα αίτια του θανάτου, με την ιατροδικαστική εξέταση να αναμένεται να δώσει κρίσιμες απαντήσεις.
Η υπόθεση όμως επαναφέρει στο προσκήνιο ένα θέμα που απασχολεί ολοένα περισσότερους μελλοντικούς γονείς: πόσο ασφαλής είναι ο προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι, ποιες προϋποθέσεις πρέπει να πληρούνται και τι συμβαίνει όταν προκύψει μια απρόβλεπτη επιπλοκή; Με αφορμή το τραγικό περιστατικό, η Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής παρεμβαίνει στη δημόσια συζήτηση, υπογραμμίζοντας ότι ο σεβασμός στις επιλογές της γυναίκας πρέπει να συνοδεύεται από πλήρη ενημέρωση και εγγυήσεις για την ασφάλεια του νεογνού.
Πόσοι τοκετοί στο σπίτι γίνονται στην Ελλάδα;
Ο τοκετός στο σπίτι παραμένει σπάνιος στην Ελλάδα, ωστόσο δεν υπάρχουν επαρκή επίσημα επιδημιολογικά δεδομένα για την ακριβή συχνότητα των προγραμματισμένων τοκετών κατ’ οίκον. Σύμφωνα με την κατευθυντήρια οδηγία 67 της Ελληνικής Μαιευτικής και Γυναικολογικής Εταιρείας, που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο του 2025, ορισμένα διαθέσιμα στοιχεία εκτιμούν ότι οι τοκετοί στο σπίτι αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 0,05% των γεννήσεων στη χώρα μας. Η Εταιρεία διευκρινίζει ότι η εκτίμηση δεν βασίζεται σε πλήρη επίσημη επιδημιολογική καταγραφή. Ελληνική Μαιευτική Εταιρεία
Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής: Η ασφάλεια του νεογνού πρέπει να αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα
Με επιστολή της προς τα ΜΜΕ, η Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής εκφράζει τη βαθιά της θλίψη για τον θάνατο του νεογνού και τα ειλικρινή συλλυπητήριά της προς την οικογένεια. Όπως αναφέρει, χωρίς να προδικάζει τα αίτια του συγκεκριμένου περιστατικού, τα οποία διερευνώνται από τις αρμόδιες αρχές, θεωρεί αναγκαίο να αναδείξει ένα κρίσιμο ζήτημα δημόσιας υγείας: την ασφάλεια της μητέρας και κυρίως του νεογέννητου κατά τον τοκετό και τις πρώτες ώρες της ζωής του.
Όπως σημειώνεται, ο τοκετός είναι μια φυσιολογική διαδικασία, αλλά δεν είναι πάντοτε προβλέψιμη. Ακόμη και σε μια εγκυμοσύνη χωρίς επιπλοκές, μπορεί να προκύψουν αιφνίδιες καταστάσεις, όπως εμβρυϊκή δυσχέρεια, περιγεννητική υποξία, αναπνευστική δυσχέρεια του νεογνού ή σοβαρές μαιευτικές επιπλοκές. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα πρώτα λεπτά μπορεί να είναι καθοριστικά για την επιβίωση και τη μελλοντική νευρολογική ανάπτυξη του παιδιού.
Γιατί έχει σημασία η άμεση πρόσβαση σε νεογνολογική φροντίδα
«Η δυνατότητα άμεσης παρέμβασης από εξειδικευμένο προσωπικό, η διαθεσιμότητα κατάλληλου εξοπλισμού αναζωογόνησης και η πρόσβαση σε οργανωμένη νεογνολογική φροντίδα αποτελούν σημαντικά πλεονεκτήματα του τοκετού σε μαιευτήριο. Επιπλέον, η παρακολούθηση του νεογνού δεν ολοκληρώνεται με τη γέννησή του, καθώς σοβαρά προβλήματα μπορεί να εκδηλωθούν και κατά τις πρώτες ώρες ζωής.
Η διεθνής επιστημονική κοινότητα αναγνωρίζει ότι ο προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι, σε αυστηρά επιλεγμένες κυήσεις χαμηλού κινδύνου και μέσα σε οργανωμένα συστήματα υγείας, μπορεί να συνοδεύεται από λιγότερες μαιευτικές παρεμβάσεις. Ωστόσο, η ασφάλειά του εξαρτάται καθοριστικά από την επιλογή των κατάλληλων περιστατικών, την εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας και τη δυνατότητα άμεσης αντιμετώπισης επιπλοκών και ασφαλούς διακομιδής.
Τι προβλέπουν οι ελληνικές κατευθυντήριες οδηγίες για τον τοκετό στο σπίτι
Η Ελληνική Μαιευτική και Γυναικολογική Εταιρεία έχει εκδώσει ειδικές κατευθυντήριες οδηγίες για τον προγραμματισμένο τοκετό στο σπίτι, οι οποίες ανανεώθηκαν τον Ιανουάριο του 2025. Οι οδηγίες επισημαίνουν ότι ο τοκετός εκτός μαιευτηρίου προϋποθέτει αυστηρή επιλογή εγκύων χαμηλού κινδύνου, κατάλληλα εκπαιδευμένο και πιστοποιημένο προσωπικό, εξοπλισμό αντιμετώπισης επειγόντων περιστατικών και δυνατότητα άμεσης πρόσβασης σε νοσοκομείο. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις γεωγραφικές ιδιαιτερότητες της Ελλάδας, με τα πολλά νησιά, τις απομακρυσμένες περιοχές και τις πιθανές δυσκολίες διακομιδής ακόμη και μέσα στα αστικά κέντρα.
Η Εταιρεία αναγνωρίζει ότι σε κατάλληλα οργανωμένες συνθήκες και σε κυήσεις χαμηλού κινδύνου ο προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι μπορεί να έχει συγκρίσιμα νεογνικά αποτελέσματα με τον τοκετό σε μαιευτήριο. Αντίθετα, όταν δεν πληρούνται οι απαραίτητες προϋποθέσεις, ενδέχεται να αυξηθεί σημαντικά ο κίνδυνος σοβαρών επιπλοκών. Ελληνική Μαιευτική Εταιρεία
Σεβασμός στην επιλογή της γυναίκας, με πλήρη ενημέρωση για τους κινδύνους
Η Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής ξεκαθαρίζει ότι σέβεται το δικαίωμα κάθε γυναίκας να συμμετέχει ενεργά στις αποφάσεις που αφορούν τον τοκετό της. Η επιλογή αυτή, ωστόσο, πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενική, επιστημονικά τεκμηριωμένη ενημέρωση, χωρίς υποτίμηση των πιθανών κινδύνων.
Παράλληλα, η Ένωση θεωρεί απαραίτητη την ενίσχυση ενός μοντέλου μαιευτικής φροντίδας που σέβεται τις επιθυμίες της γυναίκας, περιορίζει τις μη αναγκαίες ιατρικές παρεμβάσεις, ενθαρρύνει τον φυσιολογικό τοκετό και εξασφαλίζει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον, χωρίς εκπτώσεις στην ασφάλεια.
Το αίτημα των παιδιάτρων προς την Πολιτεία
Η Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής καλεί την Πολιτεία και τους αρμόδιους επιστημονικούς φορείς να ενισχύσουν την ενημέρωση των μελλοντικών γονέων, να διασφαλίσουν την εφαρμογή αυστηρών πρωτοκόλλων για τους προγραμματισμένους τοκετούς στο σπίτι και να προβλέπουν την έγκαιρη παιδιατρική αξιολόγηση κάθε νεογνού.
Όπως υπογραμμίζει στην ανακοίνωσή της, «ο στόχος δεν είναι μόνο ένας τοκετός σύμφωνα με τις επιθυμίες της μητέρας, αλλά και ένα ασφαλές ξεκίνημα στη ζωή για κάθε παιδί».
