Όταν ακούτε από τα γλυκά χειλάκια του παιδιού σας την πρώτη… βρισιά, σίγουρα ανατριχιάζετε. Ειδικά, μάλιστα, το καλοκαίρι που η πλειονότητα των παιδιών βρίσκεται σε πάρκα και πλατείες, ενδέχεται να τις ακούσετε και συχνότερα.
Πολλοί γονείς αναρωτιούνται πώς συνέβη αυτό. Υπάρχουν διάφορες εκδοχές: Μήπως γελάσατε όταν το νήπιό σας για πρώτη φορά έμαθε πόσο αστείες μπορεί να γίνουν οι βρισιές; Τις άκουσαν στο σχολείο; Από φίλους ή μέσα στο σπίτι;
Η αλήθεια είναι ότι οι «κακές κουβέντες» είναι κάτι, το οποίο κάνουν όλα τα παιδιά από καιρού εις καιρόν. Το δοκιμάζουν, απλά για να δουν αντιδράσεις.
Εάν θέλετε να περιορίσετε αυτήν την όχι και τόσο γλυκιά γλώσσα, δεν έχετε παρά να ακολουθήσετε τις παρακάτω «δέκα εντολές»:
1. Προσοχή στη δική σας γλώσσα
Να έχετε υπόψιν σας ότι είστε το πρότυπο των παιδιών σας. Γι’ αυτό αφήστε και καμία κουβέντα να «την πάρει ο άνεμος». Είναι γνωστό, ότι τα παιδιά μαθαίνουν πολύ περισσότερα από τις πράξεις των μεγάλων, παρά από τα λόγια. Και αυτή είναι μία από τις συνθήκες, από τις οποίες μαθαίνουν και από τα δύο: πώς αντιδρούν οι γονείς όταν είναι ενθουσιασμένοι, ενοχλημένοι, θυμωμένοι ή πληγωμένοι και ποιες λέξεις χρησιμοποιούν.
Και με πάσα ειλικρίνεια, κάποιες φορές μία βρισιά ταιριάζει «γάντι» στα συναισθήματά σας. Μελέτες έχουν δείξει, ότι οι βρισιές μπορεί να έχουν θεραπευτική ή εξιλεωτική επίδραση. Και ενώ μπορεί να σας ανακουφίζει προσωρινά, για τα παιδιά σας δεν είναι και το καλύτερο παράδειγμα. Συνεπώς, σε μία προσπάθεια να γίνετε το σωστό πρότυπο για τα παιδιά σας, θα πρέπει να είστε προσεκτικοί στην εκφορά του λόγου και αποφύγετε τις «καταραμένες» λέξεις.
Πώς να το κάνετε αυτό;
α) Βρείτε μία εναλλακτική
Αποφασίστε να αντικαταστήσετε μία βρισιά με μία άλλη λέξη για αυτές τις στιγμές της μεγάλης έντασης και θέλετε να σύρετε τα «εξ αμάξης». Θέλει λίγη προσπάθεια λίγων ημερών ή εβδομάδων, αλλά σιγά σιγά αυτές οι λεκτικές βόμβες θα δώσουν τη θέση τους σε πιο «αβλαβείς», τουλάχιστον για τις περιπτώσεις που τα παιδιά είναι παρόντα την ώρα της έκρηξης. Για παράδειγμα, αν χρησιμοποιήσει τη λέξη μ…, πείτε του ότι καλύτερα να χρησιμοποιήσει άλλες λέξεις όπως, βλάκας ή ανόητος.
β) Μιλήστε με χαμόγελο
Μπορείτε να κάνετε αυτό το πείραμα και ίσως βοηθήσει πολύ. Για μία εβδομάδα προσπαθήστε να λέτε ό,τι λέτε με χαμόγελο, ακόμη κι αν είναι ψεύτικο.
Ακούγεται απλό, αλλά είναι πανίσχυρο. Όταν μιλάμε με χαμόγελο, εκ των πραγμάτων επικοινωνούμε με περισσότερη θετική ενέργεια. Θυμηθείτε, ότι τα παιδιά ακούν πάντα. Έτσι, είναι σημαντικό να μιλάτε με σεβασμό σε αυτά, στον/στην σύζυγό σας και στους φίλους σας. Να είστε ένα πρότυπο αρμόζουσας γλώσσας. Και προσοχή: μην λέτε ποτέ «είμαι ενήλικας και μπορώ να χρησιμοποιώ όποια γλώσσα θέλω». Τα παιδιά είναι ευαίσθητα σε αυτό. Εάν είναι εντάξει για εσάς να χρησιμοποιείτε άσχημη γλώσσα, δεν καταλαβαίνουν, ότι δεν είναι σωστό για αυτά.
2. Χρησιμοποιείστε τη σωστή ορολογία για τα σημεία του σώματος
Υπάρχει εξήγηση γιατί οι λέξεις που χρησιμοποιούν πολλές φορές τα παιδιά ως βρισιές και αναφέρονται σε μέρη του σώματος φέρνουν γέλιο: τις βρίσκουν διασκεδαστικές.
Και οφείλετε να τους πείτε ότι δεν πρέπει να τις λένε; Λοιπόν, τίποτα δεν εξιτάρει περισσότερο τον εγκέφαλο ενός παιδιού από το να του λέτε τι δεν μπορεί να πει.
Παρόλα αυτά, δεν μπορεί κανείς να ελέγξει τις λέξεις που μπορεί να ακούει το παιδί του στο σχολείο, μπορεί όμως να ελέγξει τη δύναμη αυτών των λέξεων.
Κάτι τέτοιο μπορεί να περιορίζει την έκθεση του παιδιού σε αυτές και να μην τους ενθουσιάζει και τόσο, καθώς απλώς θα γνωρίζουν την πραγματική σημασία της καθεμίας εξ αυτών, ειδικά όταν γίνεται αναφορά σε μέρη του σώματος. Ποιο είναι το πλεονέκτημα; Το να τους μάθετε τα ονόματα των μερών του σώματος και να τις χρησιμοποιείται σε συζητήσεις είναι ένας θαυμάσιος τρόπος πρόληψης της παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης.
3. Κάντε αυτήν την συνθήκη ευκαιρία για γνώση
Όσο κι αν θέλετε να μεγαλώσετε ένα παιδί που δεν θα βρίζει ποτέ, κάτι τέτοιο είναι ουτοπικό. Τα παιδιά πειραζματίζονται με τις κακές λέξεις με τον έναν ή τον άλλον τρόπο.
Κάντε αυτήν την κατάσταση ευκαιρία για γνώση. Ειδικοί προτείνουν να πάρετε ένα λεξικό και μέσα από αυτό να βρείτε άλλες λέξεις, λιγότερο επιθετικές.
Μπορείτε να ζητήσετε από τα παιδιά σας να αρχίσουν να τις χρησιμοποιούν σε συζητήσεις μέσα στην ημέρα ή να τις γράφουν και να τις διδάσκουν στην υπόλοιπη οικογένεια.
4. Μην αντιδράτε υπερβολικά
Μήπως, ξεκαρδιστήκατε στα γέλια, όταν το δίχρονο -για παράδειγμα- παιδάκι σας είπε μία βρισιά; Μήπως, επίσης, μεγαλοποιήσατε την πρώτη λεκτική «βόμβα» που πέταξε το έφηβο παιδί σας;
Είναι πολύ δύσκολο να διατηρήσετε την ψυχραιμία σας, όταν το παιδί αποφασίσει να πει μία κακιά λέξη. Οι αψυχολόγητες αντιδράσεις σε αυτές τις περιπτώσεις είναι κατανοητές. Όμως, προσπαθήστε να παραμείνετε ψύχραιμοι.
Δυστυχώς, όταν τα παιδιά είναι νήπια, στην προεφηβεία και την εφηβεία, η αλήθεια είναι ότι μία υπερβολική αντίδραση -κάθε τύπου- λειτουργεί σαν συμπειφορικό μπούμερανγκ.
Η αντίδρασή σας μπορεί να είναι μία μεγάλη νίκη για τα παιδιά σας, κάνοντάς τα να λένε βρισιές ακόμη περισσότερο και επαναλαμβανόμενα. Συνεπώς, όταν τα παιδιά σας αρχίζουν να χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο τη βρόμικη γλώσσα, είναι και μία πρόσκληση για… καυγά.
Λένε μία κακιά λέξη, αντιδράτε, χάνετε την ψυχραιμία σας, πράγμα που ενισχύει αυτή τη συμπεριφορά και εγγυάται ότι αυτή η γλώσσα θα χρησιμοποιηθεί ξανά. Διατηρήστε λοιπόν την ψυχραιμία σας, δύσκολο… αλλά επιβάλλεται!
5. Δώστε έμφαση στις οικογενειακές αξίες
Η κάθε οικογένεια έχει τις δικές της αξίες και σε αυτές επιστρέφει, όταν ξεσπά διαμάχη. Αυτό μπορεί να καλύπτει τα πάντα: από το πώς κάθε μέλος συμμετέχει στις οικογενειακές διαφωνίες μέχρι ποια γλώσσα επιτρέπεται και ποια όχι
Επιτρέπεται για παράδειγμα στην καλύτερη φίλη της κόρη σας να βρίζει όταν το νιώθει; Να είστε σαφείς και περιεκτικοί με το παιδί σας για το ποια γλώσσα επιτρέπεται να χρησιμοποιεί. Εξηγήστε το απλά. Μπορείτε να πείτε ότι κατανοείτε πώς ακούνε άλλα παιδιά να χρησιμοποιούν τέτοιες λέξεις, όμως στη δική σας οικογένεια δεν επιτρέπεται τέτοια γλώσσα. Σίγουρα, μπορεί να ακούσετε γκρίνια και μουρμούρες, ωστόσο δώστε έμφαση στις οικογενειακές αξίες, προκειμένου να εξασφαλίσετε στα παιδιά σας ότι γνωρίζουν τι ακριβώς να περιμένετε και τι όχι από εκείνα, αναφορικά με την κακή γλώσσα.
6. Κατανοήστε την κατάσταση
Μερικές φορές οι γονείς εξάγουν εύκολα συμπεράσματα και κοιτούν το δέντρο και όχι το δάσος. Το έφηβο παιδί σας βρίζει σε τακτική βάση ή μόνο όταν βρίσκεται ανάμεσα στους φίλους; Είναι ένας παράγοντας στρες; Είναι θυμωμένο; Είναι σημαντικό να προσπαθήσετε να κατανοήσετε την πηγή αυτού. Είναι σημαντικό να ανακαλύπτουμε την ρίζα του προβλήματος και μετά να δίνουμε λύση. Εάν για παράδειγμα το παιδί βρίζει λόγω θυμού, εξακριβώστε τα αισθήματά του και προτείνετέ του άλλους τρόπους έκφρασης των συναισθημάτων του, με περισσότερο σεβασμό.
7. Αποφασίστε πώς θα δράσετε
Έχετε προσπαθήσει πολύ, αλλά το παιδί σας δεν λέει να σταματήσει να βρίζει. Τώρα, μένει να κάνετε το καλύτερο δυνατό για να αντισταθείτε σε αυτό που έλεγαν οι γιαγιάδες «θα σου βάλω πιπέρι στο στόμα». Ακόμη, πρέπει να το παραδεχτείτε, δεν έχετε ιδέα τι να κάνετε στη συνέχεια. Η αλήθεια είναι ότι δύσκολα μπορείτε να σταματήσετε το παιδί σας να χρησιμοποιεί κακές λέξεις. Εν τέλει, έχει τον έλεγχο του στόματος και της φωνής του. Τι θα πρέπει να κάνετε; Αναλάβετε δράση. Είναι η στιγμή να αποφασίσετε τι θα κάνετε κάθε φορά που ακούτε επιθετική γλώσσα. Μία καλή λύση είναι το λεγόμενο «βήμα πίσω».
Επιτρέψτε στο παιδί σας να γνωρίζει, πως όταν ακούτε μία βρισιά από αυτό, θα σηκώνεστε και θα φεύγετε αμίλητοι. Αφήστε το να γνωρίζει ότι το αγαπάτε τόσο πολύ για να διαφωνείτε μαζί του και δεν θα θέλατε να πείτε κάτι, για το οποίο θα μετανιώσετε στη συνέχεια. Έτσι του δείχνετε ότι απαιτείτε να σας φέρεται με σεβασμό.
8. Παρακολουθήστε διακριτικά τι βλέπουν και τι ακούν
Το ένα λεπτό μπορεί να ακούτε ένα ωραίο τραγούδι στο ραδιόφωνο, όταν επιστρέφετε με το αυτοκίνητο από το σχολείο και το επόμενο να σοκαριστείτε όταν ακούσετε να ξέρει απ΄έξω και ανακατωτά ένα τραγούδι με εξ ολοκλήρου στίχους με βρισιές. Είναι μία δύσκολη πραγματικότητα για πολλούς γονείς, ειδικά στην ηλικία που τα παιδιά περνούν από την παιδική ηλικία στην εφηβεία. Τα παιδιά στις μέρες μας είναι εκτεθειμένα σε πολύ περισσότερη πληροφορία σε σχέση με το παρελθόν. Το κλειδί είναι να το διαχειριστείτε. Παρακολουθήστε διακριτικά τι βλέπουν στην τηλεόραση, τι ακούν στο ραδιόφωνο, ενώ έχετε το νου σας κυρίως πώς χρησιμοποιούν το διαδίκτυο.
9. Ενθαρρύνετέ τα όταν μιλούν όμορφα
Όταν βλέπετε το παιδί σας να χρησιμοποιεί ωραίες λέξεις και εκφράσεις, να τα ενθαρρύνετε για να συνεχίσουν. Χρησιμοποιεί το παιδί σας τις κατάλληλες λέξεις για τα μέρη του σώματος; Ενθαρρύνετέ τα λέγοντάς τους πόσο υπέροχο είναι να μιλούν με τις σωστές λέξεις για το σώμα τους. Αν, πάλι το έφηβο παιδί σας, σταματήσει να βρίζει το αδελφάκι του για να βγει από το δωμάτιο, πείτε του πόσο εκτιμάτε την προσπάθειά του να μην χρησιμοποιεί άσχημες λέξεις. Έτσι, τα ωθείτε προς τη σωστή κατεύθυνση.
10. Παραχωρήστε τους μία δέουσα εξουσία και έλεγχο
Όταν η βωμολοχία είναι εκούσια, είναι συχνά ένα παιχνίδι εξουσίας. Τα παιδιά γνωρίζουν ότι αυτό θα σας τραβήξει την προσοχή, Σε αυτήν την περίπτωση το καλύτερο που έχετε να κάνετε είναι να τους δώσετε την κατάλληλη ποσότητα «εξουσίας». Δώστε του μία υγιή δόση ελέγχου των περιοχών της ζωής του, όπως για παράδειγμα να μαζεύει τα ρούχα του ή να διαλέγει το πρωινό που θα φάει.
Στα μεγαλύτερα παιδιά, δώστε τους λίγο παραπάνω τον έλεγχο για το πώς θα οργανώσουν την ημέρα τους: θα διαβάσουν τα μαθήματά τους πριν ή μετά από το δείπνο; Ή θα πάνε στο σχολείο με τα πόδια ή με το ποδήλατο; Ένα παιδί που έχει την επαρκή προσοχή και τις ευκαιρίες να έχει τον έλεγχο της ζωής του με το σωστό τρόπο, δεν έχει λόγο να χρησιμοποιεί βρισιές. Τα παιδιά βρίζουν για διάφορους λόγους και για τους περισσότερους γονείς μπορεί να είναι πολύ ενοχλητικό.
Εάν προσπαθείτε να περιορίσετε αυτή τη συμπεριφορά, σίγουρα δεν είστε μόνοι εκεί έξω. Αν αρχίσει να γίνεται ένα καθημερινό φαινόμενο, τότε είναι καιρός να ψάξετε βαθύτερα για το τι πραγματικά βρίσκεται πίσω από αυτή τη συμπεριφορά.
Πηγή: positiveparentingsolutions.com
