Πώς μαθαίνουμε στα παιδιά ότι η ενέργεια δεν είναι κάτι αυτονόητο και αόρατο;
Σε μια γενιά που μεγαλώνει online και θεωρεί την τεχνολογία (και συνεπώς την ενέργεια) δεδομένη, πώς διδάσκεις ότι πρόκειται για ένα δώρο που πρέπει να μάθουμε να εκτιμάμε;
Η αλήθεια είναι πως τα παιδιά δεν καταλαβαίνουν άμεσα το “γιατί” πίσω από μια προτροπή ή απαγόρευση. Το να πούμε απλώς “κλείσε το φως” ή “μην αφήνεις ανοιχτή την πόρτα του ψυγείου” δεν οδηγεί πουθενά, όσες φορές κι αν το επαναλάβουμε, όσο κι αν αλλάξουμε τον τόνο της φωνής μας.
Αντιθέτως, αν μπορούν να κατανοήσουν έστω και λίγο, στο βαθμό που τους επιτρέπει η ηλικία τους, τι είναι η ενέργεια, από πού προέρχεται και πώς τη χρησιμοποιούμε, τότε θα αρχίσουν να τη… σέβονται.
Ένας τρόπος να το πετύχουμε αυτό είναι μέσα από απλές, καθημερινές δραστηριότητες που μπορούμε να κάνουμε στο σπίτι και οι οποίες μάλιστα δεν απαιτούν ούτε ιδιαίτερο κόπο, ούτε χρόνο, ούτε κοστοβόρα υλικά.
Και το καλύτερο; Μέσα από τέτοια παιχνίδια, όχι μόνο κάνουμε τη μάθηση διασκέδαση, αλλά περνάμε και ποιοτικό χρόνο μαζί.
1. Δώστε “σάρκα και οστά” στον πάροχο ενέργειας
Ποιος φέρνει το ρεύμα στο σπίτι μας; Για τα περισσότερα παιδιά, η απάντηση μοιάζει… μαγική. Καλώδια, πίνακες, κουμπάκια, και ξαφνικά όλα ανάβουν.
Μετατρέψτε λοιπόν τον “πάροχο ενέργειας” σε έναν χαρακτήρα που μπορεί να κατανοήσει και να αγαπήσει το παιδί σας. Δώστε του όνομα, εμφάνιση, στολή, υπερδυνάμεις! Ο πάροχος ρεύματος nrg μπορεί να λέγεται Captain nrg και να φοράει στολή με αστραπές.
Μέσα από αυτή τη μικρή φανταστική ιστορία, το παιδί αρχίζει να καταλαβαίνει ότι η ενέργεια “έρχεται από κάπου”, πρόκειται για μια υπεύθυνη επιλογή που κάνουν οι μεγάλοι για να έχουν ρεύμα στο σπίτι. Έτσι, το παιδί μαθαίνει ότι το φως, το κλιματιστικό και η τηλεόραση δεν είναι απλά πράγματα που “υπάρχουν”, αλλά πράγματα που διαχειριζόμαστε με σύνεση.
2. Κάντε ντους με τραγούδια
Ένας διασκεδαστικός και αποτελεσματικός τρόπος για να εξοικονομήσουμε ενέργεια αλλά και χρήματα από το κόστος νερού (και της θέρμανσής του), είναι να κάνουμε τα παιδιά να περιορίσουν τη διάρκεια του μπάνιου. Η ιδανική διάρκεια; Ένα ή δύο… τραγούδια!
Ζητώντας τους να επιλέξουν δύο αγαπημένα τους τραγούδια και δημιουργώντας μια dedicated playlist στο Spotify, θα καταφέρετε τα ντους να μην διαρκούν περισσότερο από πέντε λεπτά, μειώνοντας έτσι την ενέργεια που καταναλώνεται για ζεστό νερό, αλλά και την ποσότητα νερού που σπαταλάται.
3. Μετατρέψτε την απουσία οθόνης σε διαγωνισμό
Το να κάνετε τα παιδιά να εγκαταλείψουν τις οθόνες υπέρ των επιτραπέζιων παιχνιδιών, του διαβάσματος και του παιχνιδιού σε εξωτερικούς χώρους μπορεί να φαίνεται δύσκολο – εκτός κι αν το δούμε σαν παιχνίδι που μπορούν να… κερδίσουν!
Πώς θα το πετύχετε; Μοιράστε πόντους για κάθε 30 ή 60 λεπτά που αφιερώνουν κάνοντας κάτι που απαιτεί μηδενική κατανάλωση ενέργειας. Στο τέλος της ημέρας, μετρήστε τους πόντους του καθενός και δείτε ποιος κερδίζει.
4. Παίξτε το παιχνίδι του… διακόπτη
Ενθαρρύνετε τα παιδιά σας να σβήνουν τα φώτα όταν φεύγουν από ένα δωμάτιο. Δημιουργήστε ένα σύστημα όπου τα παιδιά κερδίζουν πόντους επειδή θυμούνται να σβήνουν τα φώτα και χάνουν πόντους επειδή τα αφήνουν αναμμένα.
Παρακολουθήστε τους πόντους τους και, στο τέλος της εβδομάδας, προσφέρετε ανταμοιβές για την προσπάθειά τους να εξοικονομήσουν ενέργεια.
5. Κλείστε την πόρτα και μην αφήσετε τη δροσιά να βγει!
Ειδικά το καλοκαίρι, τα παιδιά μπαινοβγαίνουν συνέχεια στο σπίτι και, πολλές φορές, αφήνουν τις πόρτες ορθάνοιχτες πίσω τους. Αν εκείνη τη στιγμή έχετε ανοιχτό κλιματιστικό, όχι μόνο καταναλώνετε τσάμπα ενέργεια, αλλά χάνετε και δροσιά.
Και εδώ μπορείτε να εντάξετε κάποιου είδους παιχνίδι αλλά και story-telling! Δώστε στο παιδί έναν ρόλο: είναι ο Φύλακας της Δροσιάς. Φοράει αυτοσχέδια μπέρτα και έχει μια αποστολή: να προστατεύει το βασίλειο του σπιτιού από τον “Καυτό Εισβολέα”. Κάθε φορά που θυμάται να την κλείσει, κερδίζει πόντους. Αν ξεχάσει; Ο δράκος του Καύσωνα παίρνει το πάνω χέρι.
6. Φτιάξτε ένα μπίνγκο εξοικονόμησης ενέργειας
Δημιουργήστε κάρτες μπίνγκο με δραστηριότητες εξοικονόμησης ενέργειας, όπως:
- Έσβησα τα φώτα
- Έβγαλα τον φορτιστή που δεν χρησιμοποιώ από την πρίζα
- Ανέβηκα από τις σκάλες και όχι με ασανσέρ
- Ανακύκλωσα ένα πλαστικό μπουκάλι και πολλά άλλα
Τα παιδιά μπορούν να σημειώνουν ενέργειες καθώς τις ολοκληρώνουν και το πρώτο που θα κάνει ΜΠΙΝΓΚΟ κερδίζει ένα βραβείο.
Η ενέργεια δεν είναι μόνο αριθμοί, λογαριασμοί και μονάδες. Είναι μια καθημερινή σχέση με τον κόσμο γύρω μας, τόσο για εμάς όσο και για τα παιδιά μας. Φυσικά, δεν χρειάζεται να τους μάθουμε τα πάντα σήμερα. Αρκεί να τους δείξουμε ότι κάθε φορά που κάνουν κάτι μικρό, προστατεύουν κάτι μεγαλύτερο.
Στο κάτω-κάτω, ίσως η μεγαλύτερη “σπατάλη” να μην είναι αυτή της ενέργειας, αλλά της φαντασίας μας. Ευτυχώς, αυτή ανανεώνεται καθημερινά – και είναι ανεξάντλητη!
