Είναι μια συνήθεια που πολλοί γονείς παρατηρούν στα παιδιά τους: την ώρα που βλέπουν τηλεόραση, όταν συγκεντρώνονται σε μια δραστηριότητα ή όταν βρίσκονται σε μια καινούργια κατάσταση, τα δάχτυλα καταλήγουν σχεδόν αυτόματα στο στόμα. Το δάγκωμα των νυχιών είναι αρκετά συνηθισμένο στην παιδική ηλικία και, παρότι μπορεί να προκαλεί ανησυχία, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κάποιο σοβαρό πρόβλημα.
Το σημαντικό είναι να καταλάβουμε τι μπορεί να κρύβεται πίσω από αυτή τη συμπεριφορά και να βοηθήσουμε το παιδί να την περιορίσει με υπομονή και σταθερότητα.
Γιατί τα παιδιά δαγκώνουν τα νύχια τους;
Το δάγκωμα των νυχιών μπορεί να ξεκινήσει για διαφορετικούς λόγους. Σε ορισμένα παιδιά λειτουργεί ως τρόπος εκτόνωσης όταν νιώθουν ένταση, άγχος ή ανία. Σε άλλα εμφανίζεται όταν είναι απορροφημένα σε κάτι, χωρίς καν να αντιλαμβάνονται ότι το κάνουν.
Πιθανοί λόγοι είναι:
- Άγχος ή συναισθηματική ένταση: Το παιδί μπορεί να δαγκώνει τα νύχια του όταν αντιμετωπίζει μια αλλαγή, μια δυσκολία ή μια κατάσταση που το πιέζει.
- Βαρεμάρα: Η συνήθεια μπορεί να εμφανίζεται σε στιγμές αδράνειας, όπως όταν βλέπει τηλεόραση ή περιμένει.
- Μίμηση: Μπορεί να έχει παρατηρήσει τη συμπεριφορά σε κάποιον ενήλικα ή άλλο παιδί.
- Ανάγκη για αισθητηριακή εκτόνωση: Για ορισμένα παιδιά, η επαναλαμβανόμενη κίνηση προσφέρει μια αίσθηση ανακούφισης ή απασχόλησης.
Δεν υπάρχει ένας μοναδικός λόγος που εξηγεί τη συνήθεια σε όλα τα παιδιά. Γι’ αυτό είναι χρήσιμο να παρατηρήσετε πότε εμφανίζεται περισσότερο.
7 τρόποι να βοηθήσετε το παιδί να περιορίσει τη συνήθεια
1. Αποφύγετε τις παρατηρήσεις μπροστά σε άλλους
Φράσεις όπως «πάλι τρως τα νύχια σου» ή «σταμάτα επιτέλους» μπορεί να κάνουν το παιδί να αισθανθεί ντροπή. Προτιμήστε μια ήρεμη, διακριτική υπενθύμιση, χωρίς να το εκθέτετε.
2. Παρατηρήστε πότε συμβαίνει
Δείτε αν δαγκώνει τα νύχια του όταν αγχώνεται, όταν βαριέται, όταν διαβάζει ή πριν από τον ύπνο. Η αναγνώριση των στιγμών που πυροδοτούν τη συνήθεια μπορεί να σας βοηθήσει να βρείτε πιο αποτελεσματικούς τρόπους υποστήριξης.
3. Προσφέρετε μια εναλλακτική απασχόληση
Ένα μικρό αντικείμενο που μπορεί να κρατά στα χέρια του, ένα παιχνίδι χειρισμού ή μια δημιουργική δραστηριότητα ενδέχεται να το βοηθήσουν να απασχολεί τα χέρια του με διαφορετικό τρόπο.
4. Διατηρείτε τα νύχια κοντά και περιποιημένα
Κόβετε τα νύχια τακτικά και φροντίζετε να μην υπάρχουν αιχμηρές άκρες ή πετσάκια που μπορεί να το δελεάζουν να τα πειράζει. Η περιποίηση των χεριών μπορεί να γίνει μια ευχάριστη κοινή ρουτίνα.
5. Μιλήστε για τα συναισθήματά του
Αν παρατηρείτε ότι η συνήθεια εμφανίζεται σε περιόδους έντασης, δώστε στο παιδί χώρο να εκφραστεί. Ρωτήστε το πώς αισθάνεται και ακούστε το χωρίς να βιάζεστε να δώσετε λύσεις.
6. Ενθαρρύνετε τις μικρές αλλαγές
Αναγνωρίστε την προσπάθειά του όταν καταφέρνει να περιορίσει τη συνήθεια, χωρίς να δημιουργείτε υπερβολική πίεση. Μπορείτε να θέσετε έναν μικρό, ρεαλιστικό στόχο μαζί του, ανάλογα με την ηλικία του.
7. Δώστε το καλό παράδειγμα
Τα παιδιά παρατηρούν τις καθημερινές συμπεριφορές των ενηλίκων. Αν κάποιος στην οικογένεια έχει την ίδια συνήθεια, μπορεί να αξιοποιήσει την ευκαιρία για να προσπαθήσει να την περιορίσει μαζί με το παιδί.
Τι πρέπει να αποφύγετε
Μην τιμωρείτε το παιδί, μην το κοροϊδεύετε και μην το απειλείτε επειδή δαγκώνει τα νύχια του. Επίσης, αποφύγετε να χρησιμοποιείτε αυτοσχέδιες λύσεις ή προϊόντα με πικρή γεύση χωρίς να έχετε συμβουλευτεί τον παιδίατρο.
Η συνήθεια συνήθως δεν εξαφανίζεται από τη μια ημέρα στην άλλη. Η πίεση και η συνεχής παρακολούθηση μπορεί να εντείνουν την ένταση γύρω από αυτήν, αντί να βοηθήσουν.
Πότε χρειάζεται να απευθυνθείτε σε ειδικό;
Αν το παιδί τραυματίζει συχνά το δέρμα γύρω από τα νύχια, εμφανίζει πόνο, αιμορραγία ή σημάδια μόλυνσης, είναι σημαντικό να συμβουλευτείτε τον παιδίατρο. Επίσης, αν η συμπεριφορά είναι πολύ έντονη, συνοδεύεται από άλλες επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές ή φαίνεται να συνδέεται με σημαντική συναισθηματική δυσφορία, αξίζει να ζητήσετε καθοδήγηση από ειδικό.
Στόχος δεν είναι να κάνουμε το παιδί να αισθανθεί άσχημα για μια συνήθειά του, αλλά να το βοηθήσουμε να αναγνωρίσει πότε εμφανίζεται και να αναπτύξει σταδιακά άλλους τρόπους διαχείρισης της έντασης ή της ανίας.
