Μπορεί η διατροφή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης να συνδέεται με τον τρόπο που εκφράζει τα συναισθήματά του ένα μωρό τους πρώτους μήνες της ζωής του; Μια νέα μελέτη από το Oregon Health & Science University (OHSU) έρχεται να προσθέσει ένα ενδιαφέρον στοιχείο στη συζήτηση για τη σχέση της μητρικής ψυχολογικής κατάστασης, της διατροφής και της πρώιμης ανάπτυξης των παιδιών.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν 302 εγκύους και διαπίστωσαν ότι η λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης C κατά την εγκυμοσύνη συνδέθηκε στατιστικά με τη σχέση ανάμεσα στην ψυχολογική δυσφορία της μητέρας και τις αρνητικές συναισθηματικές αντιδράσεις των βρεφών στην ηλικία των έξι μηνών. Το ενδιαφέρον είναι ότι αντίστοιχη στατιστική συσχέτιση δεν εντοπίστηκε για τη βιταμίνη C που προερχόταν από τις τροφές.
Το εύρημα δεν σημαίνει ότι οι έγκυες πρέπει να αρχίσουν να παίρνουν επιπλέον βιταμίνη C, ούτε αποδεικνύει ότι τα συμπληρώματα κάνουν τα μωρά πιο ήρεμα. Αναδεικνύει, ωστόσο, ένα πεδίο που οι επιστήμονες θέλουν να μελετήσουν περισσότερο.
Τι έδειξε η έρευνα σε 302 εγκύους
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στις 2 Νοεμβρίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Developmental Psychology με τίτλο «Prenatal Vitamin C Supplementation Mediates the Association Between Prenatal Distress and Infant Negative Affect: A Prospective Cohort Study».
Οι ερευνητές αξιολόγησαν την ψυχολογική κατάσταση των εγκύων, εξετάζοντας συμπτώματα άγχους, κατάθλιψης και στρες. Παράλληλα, συγκέντρωσαν στοιχεία για την πρόσληψη βιταμίνης C, τόσο μέσω της διατροφής όσο και μέσω συμπληρωμάτων.
Όταν τα βρέφη έφτασαν περίπου τους έξι μήνες, οι γονείς συμπλήρωσαν ειδικά ερωτηματολόγια για την ιδιοσυγκρασία τους. Μεταξύ άλλων, αξιολογήθηκε ο λεγόμενος «αρνητικός συναισθηματικός τόνος» (negative affect), δηλαδή η τάση ενός βρέφους να εκδηλώνει συχνότερα συναισθήματα όπως δυσφορία, εκνευρισμό και αναστάτωση.
Η ανάλυση έδειξε ότι η μεγαλύτερη ψυχολογική δυσφορία κατά την εγκυμοσύνη συνδεόταν με υψηλότερα επίπεδα αρνητικού συναισθηματικού τόνου στα βρέφη. Παράλληλα, η πρόσληψη βιταμίνης C από συμπληρώματα εμφάνισε μια μικρή στατιστική διαμεσολαβητική επίδραση σε αυτή τη σχέση.
Με απλά λόγια, οι ερευνητές εντόπισαν μια πιθανή σύνδεση ανάμεσα στην πρόσληψη συμπληρωματικής βιταμίνης C, το στρες της μητέρας κατά την εγκυμοσύνη και τις συναισθηματικές αντιδράσεις του μωρού στους έξι μήνες.
Γιατί τα συμπληρώματα έδειξαν συσχέτιση, αλλά όχι οι τροφές;
Αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον σημείο της έρευνας. Οι επιστήμονες εξέτασαν χωριστά τη βιταμίνη C που προερχόταν από τρόφιμα και εκείνη που λαμβανόταν μέσω συμπληρωμάτων.
Στην ανάλυσή τους, μόνο η πρόσληψη από συμπληρώματα εμφάνισε στατιστικά σημαντική διαμεσολαβητική επίδραση στη σχέση μεταξύ της προγεννητικής ψυχολογικής δυσφορίας και του αρνητικού συναισθηματικού τόνου των βρεφών. Η βιταμίνη C από τις τροφές δεν παρουσίασε αντίστοιχο αποτέλεσμα.
Αυτό, όμως, δεν αποδεικνύει ότι τα συμπληρώματα είναι αποτελεσματικότερα από τα φρούτα και τα λαχανικά. Η μελέτη δεν σχεδιάστηκε για να συγκρίνει άμεσα δύο ομάδες εγκύων που λάμβαναν διαφορετικές μορφές βιταμίνης C. Οι ερευνητές παρατήρησαν τις διατροφικές συνήθειες και τη χρήση συμπληρωμάτων των συμμετεχουσών, χωρίς να τους αναθέσουν τυχαία κάποια συγκεκριμένη αγωγή.
Επομένως, δεν μπορεί να αποκλειστεί η επίδραση άλλων παραγόντων, όπως οι συνολικές διατροφικές συνήθειες, η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας ή η συνέπεια στη λήψη των συμπληρωμάτων.
Ποιος είναι ο ρόλος της βιταμίνης C στην εγκυμοσύνη;
Η βιταμίνη C είναι ένα απαραίτητο θρεπτικό συστατικό με σημαντικές λειτουργίες στον οργανισμό. Συμβάλλει στη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, στη σύνθεση του κολλαγόνου και στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες. Παράλληλα, βοηθά στην απορρόφηση του σιδήρου από φυτικές τροφές.
Κατά την εγκυμοσύνη, η επαρκής πρόσληψη θρεπτικών συστατικών είναι σημαντική για την υγεία της μητέρας και την ανάπτυξη του εμβρύου. Η βιταμίνη C βρίσκεται σε πολλά τρόφιμα, όπως:
- Πορτοκάλια και άλλα εσπεριδοειδή
- Ακτινίδια
- Φράουλες
- Μπρόκολο
- Ντομάτες
- Πατάτες
Οι επιστήμονες ενδιαφέρονται επίσης για τον πιθανό ρόλο της βιταμίνης C στους μηχανισμούς που σχετίζονται με το οξειδωτικό στρες και τη βιολογική απόκριση του οργανισμού στο άγχος. Ωστόσο, η συγκεκριμένη μελέτη δεν εξέτασε άμεσα τον εγκέφαλο των εμβρύων ούτε μέτρησε αλλαγές στη δομή ή τη λειτουργία του.
Πρέπει οι έγκυες να πάρουν επιπλέον βιταμίνη C;
Η απάντηση είναι όχι, τουλάχιστον όχι με βάση τα συγκεκριμένα ευρήματα. Η μελέτη δεν ήταν κλινική δοκιμή που να εξετάζει αν η χορήγηση επιπλέον βιταμίνης C μειώνει το στρες ή βελτιώνει τη συναισθηματική ανάπτυξη των βρεφών.
Οι έγκυες δεν θα πρέπει να ξεκινούν ή να αυξάνουν τη λήψη συμπληρωμάτων με δική τους πρωτοβουλία. Οι ανάγκες σε βιταμίνες και μέταλλα διαφέρουν ανάλογα με το άτομο, τη διατροφή και το ιατρικό ιστορικό, ενώ πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και η ποσότητα βιταμίνης C που περιέχεται ήδη σε ένα προγεννητικό πολυβιταμινούχο σκεύασμα.
Η καλύτερη προσέγγιση είναι μια ισορροπημένη διατροφή και η συζήτηση με τον γυναικολόγο για το αν υπάρχει πραγματική ανάγκη για κάποιο συμπλήρωμα.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για τη μελλοντική ανάπτυξη του μωρού;
Οι ερευνητές εξέτασαν τη συμπεριφορά των βρεφών σε μια συγκεκριμένη ηλικία, τους έξι μήνες. Δεν αξιολόγησαν τη μελλοντική σχολική επίδοση, τη νοημοσύνη ή την πιθανότητα εμφάνισης κάποιας ψυχικής διαταραχής.
Επιπλέον, ο αρνητικός συναισθηματικός τόνος αποτελεί χαρακτηριστικό της ιδιοσυγκρασίας ενός βρέφους και όχι διάγνωση ή ένδειξη ότι θα αντιμετωπίσει απαραίτητα δυσκολίες αργότερα στη ζωή του.
Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να παρακολουθήσει τα παιδιά καθώς μεγαλώνουν, ώστε να διαπιστώσει αν οι παρατηρούμενες συσχετίσεις διατηρούνται και σε μεταγενέστερα στάδια της ανάπτυξης.
Το βασικό μήνυμα είναι ότι η διατροφή και η ψυχολογική υποστήριξη κατά την εγκυμοσύνη αποτελούν σημαντικά πεδία έρευνας. Η βιταμίνη C μπορεί να έχει έναν ρόλο που αξίζει να διερευνηθεί περισσότερο, αλλά χρειάζονται πρόσθετες μελέτες προτού προκύψουν συγκεκριμένες συστάσεις για τη λήψη συμπληρωμάτων με στόχο τη συναισθηματική ανάπτυξη των μωρών.
Πηγές:
