Λίγες μόνο λέξεις μπορούν να μείνουν στο μυαλό ενός παιδιού για πολύ περισσότερο απ’ όσο φανταζόμαστε.
Και καθώς τα σχολεία ανοίγουν την Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου, πολλά παιδιά ετοιμάζονται να κάνουν ένα νέο ξεκίνημα: νέα τάξη, νέος δάσκαλος, καινούργιοι συμμαθητές, περισσότερες απαιτήσεις ή, για κάποια παιδιά, το πρώτο τους μεγάλο βήμα έξω από το σπίτι.
Μέσα σε όλη αυτή την αλλαγή, υπάρχει μια απλή φράση που αξίζει να ακούσουν από τους γονείς τους:
«Πιστεύω σε σένα»
Μπορεί να ακούγεται απλή. Για ένα παιδί, όμως, το μήνυμα που κρύβεται πίσω από αυτές τις λέξεις είναι πολύ σημαντικό: «Σε εμπιστεύομαι. Ξέρω ότι μπορείς να προσπαθήσεις. Κι αν δυσκολευτείς, είμαι εδώ».
Ψυχολόγοι επισημαίνουν ότι η σταθερή ενθάρρυνση από τους γονείς μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτύξουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στις ικανότητές τους.
Δεν σημαίνει «θα τα καταφέρεις σε όλα»
Υπάρχει όμως μια σημαντική λεπτομέρεια.
Το «Πιστεύω σε σένα» δεν σημαίνει ότι ο γονιός υπόσχεται στο παιδί πως θα πετύχει σε ό,τι κάνει. Δεν σημαίνει ότι θα πάρει τον καλύτερο βαθμό, ότι θα κερδίσει έναν αγώνα ή ότι δεν θα κάνει λάθη.
Σημαίνει κάτι πολύ πιο ουσιαστικό:
«Πιστεύω ότι μπορείς να προσπαθήσεις, να μάθεις, να ζητήσεις βοήθεια και να ξαναπροσπαθήσεις όταν κάτι δεν πάει καλά».
Η αυτοπεποίθηση, άλλωστε, δεν σημαίνει ότι ένα παιδί δεν φοβάται ή δεν αμφιβάλλει. Σημαίνει ότι μπορεί να προχωρήσει ακόμη κι όταν αισθάνεται ανασφάλεια.
Πείτε το πριν από την πρώτη μέρα
Το πρωί της Παρασκευής, αντί για ένα σωρό οδηγίες και υπενθυμίσεις, δοκιμάστε να πείτε στο παιδί κάτι απλό:
«Καλή αρχή, αγάπη μου. Μπορεί να είναι μια καινούργια μέρα, αλλά δεν χρειάζεται να τα ξέρεις όλα από την αρχή. Πιστεύω σε σένα και είμαι εδώ ό,τι κι αν γίνει».
Για ένα παιδί που αγχώνεται, αυτή η φράση μπορεί να λειτουργήσει ως ένα μικρό «στήριγμα» πριν περάσει την πόρτα του σχολείου.
Και όταν κάτι δεν πάει καλά;
Εκεί ίσως έχει ακόμη μεγαλύτερη αξία.
Αν το παιδί γυρίσει στο σπίτι απογοητευμένο επειδή δεν μπόρεσε να λύσει μια άσκηση, τσακώθηκε με έναν φίλο ή ένιωσε ότι δεν τα κατάφερε, δεν χρειάζεται να ακούσει αμέσως:
«Δεν πειράζει, την επόμενη φορά θα είσαι καλύτερος».
Μπορεί πρώτα να χρειάζεται να ακούσει:
«Σε καταλαβαίνω. Ήταν δύσκολο. Πιστεύω σε σένα και θα το βρούμε μαζί».
Έτσι το παιδί μαθαίνει ότι η αξία του δεν εξαρτάται από μια επίδοση ή από ένα λάθος.
Μερικές ακόμη φράσεις που αξίζει να ακούει
Το «Πιστεύω σε σένα» δεν είναι η μοναδική φράση που μπορεί να ενισχύσει την αυτοπεποίθηση ενός παιδιού. Εξίσου σημαντικά είναι μηνύματα που δείχνουν εμπιστοσύνη, αποδοχή και χώρο για προσπάθεια.
Μπορείτε να λέτε:
- «Είμαι εδώ αν με χρειαστείς.»
- «Δεν χρειάζεται να είσαι τέλειος.»
- «Τα λάθη είναι μέρος της μάθησης.»
- «Θες να το προσπαθήσουμε μαζί;»
- «Εμπιστεύομαι ότι θα βρεις τον τρόπο.»
- «Είμαι περήφανος/περήφανη για την προσπάθειά σου.»
- «Δεν χρειάζεται να τα καταφέρεις όλα σήμερα.»
Γιατί τελικά, ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο μήνυμα που μπορεί να πάρει ένα παιδί μαζί του στο σχολείο:
Δεν χρειάζεται να είναι τέλειο. Δεν χρειάζεται να ξέρει τα πάντα. Χρειάζεται να ξέρει ότι κάποιος πιστεύει σε εκείνο.
